Pregnancy and HIV ကိုယ္ဝန္ႏွင့္ HIV


မဂၤလာပါဆရာရွင့္။ ကြၽန္မအသက္ ၃၆နွစ္ပါရွင့္။ ရန္ကုန္မွာေနပါတယ္ရွင့္။ အခုလက္ရိွကိုယ္ဝန္ ၃၇ ပတ္ပါရွင့္။ ႕႕႕႕႕ မွာ ခဲြေမြးမွာပါရွင္။ ကြၽန္မမွာ HIV positive CD4 274 ရိွပါတယ္ရွင့္၊ ၂ဝ၁၄ ကစ ART ေသာက္ပါတယ္ရွင့္။ HIV ရိွတဲ့သူေတြက ဗမာေဆးမတည့္ဘူးလို႔ၾကားဘူးပါတယ္ရွင့္။ ကေလးေမြးျပီးရင္ ဗမာနည္းအရ ဆႏြင္းေသာက္လို႔ ရပါသလားရွင့္။ ကေလးေမြးၿပီး အျခားေရွာင္ရန္ေဆာင္ရန္ေလးမ်ားသိခ်င္ပါတယ္ရွင့္။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ ဆရာရွင့္။ ေမးနည္းပံုမက်ရင္လဲနားလည္ေပးပါရွင့္

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္အတြက္ေရာ ကူးစက္ေရာဂါေတြအတြက္ပါ အရပ္ေဆးနည္းေတြ မလိုအပ္ပါ။

၂။ မဂၤလာပါဆရာ။ သူငယ္ခ်င္းတေယာက္က အိမ္ေထာင္႐ွိပါတယ္။ အသက္ ၃ဝ ထဲမွာပါ။ သူ႔မွာ HIV ႐ွိေနၿပီး ART ေသာက္ေနတာတႏွစ္ေက်ာ္ပါၿပီဆရာ။ အခု မထင္ဘဲ ကိုယ္ဝန္႐ွိေနၿပီးငါးလေတာင္႐ွိေနၿပီဆရာ။ ကေလးကို မကူးစက္ေအာင္လုပ္ဖို႔ အခ်ိန္မွီေသးလားဆရာ။ စိတ္ပူလို႔ပါ။ အခ်ိန္ရရင္ေျဖၾကားေပးပါ႐ွင့္။

၃။ မဂၤလာပါ ေဒါက္တာရွင့္။ ကၽြန္မက အသက္ (၂၆) ႏွစ္ရွိေနၿပီျဖစ္ၿပီး အိမ္ေထာင္သည္ အမ်ိဳးသမီးတစ္ေယာက္ပါ။ ကၽြန္မဆီမွာ HIV ပိုးရွိေနပါတယ္။ အမ်ိဳးသားကေတာ့ နားလည္ၿပီးလက္ထပ္ခဲ့တာ အခုဆို (၂) ႏွစ္ျပည့္ပါေတာ့မယ္ရွင့္။ ကၽြန္မကေတာ့ အၿမဲ CD4 စစ္ၿပီး ART ေဆးကိုပံုမွန္ေသာက္သံုးလာတာလည္း (၂)ႏွစ္နီးပါးရွိလာပါၿပီ။ အမ်ိဳးသားကေတာ့ ယခုထက္ထိ မရွိေသးပါ။ ကၽြန္မက ကေလးလိုခ်င္ေနပါတယ္။ အမ်ိဳးသားကေတာ့ ေနာက္မ်ိဴးဆက္ ဒုကၡေရာက္မွာစိုးလို႔ မယူဖို႔ပဲေျပာပါတယ္။ မိဘေတြကပါ ယူဖို႔တိုက္တြန္းတာေၾကာင့္ေရာ ကိုယ့္ေသြးသားေလး ရွိခ်င္တာေၾကာင့္ပါ။ ကေလးယူခ်င္ေနပါတယ္ေဒါက္တာ။ ဘယ္လိုမ်ိဳး လုပ္ေဆာင္ရမလဲဆိုတာ အၾကံဉာဏ္ ေတာင္းခံျခင္းျဖစ္ပါတယ္ရွင့္။

၄။ HIV ရွိေသာ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္သင္႔ပါသလား ေက်းဇူးျပဳ၍ ေျဖေပးပါဆရာ။

၅။ HIV ပိုး ရွိေနသူ ေယာက္်ားႏွင့္ ပိုးမရွိသူမိန္းမတို႔ အတူေနရာကေန ကိုယ္ဝန္ရခဲ့ရင္ ကေလးကိုကူးစက္ႏိုင္ပါသလား။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္လို႔ ရ/မရ သိခ်င္ပါတယ္။ ဘယ္လိုအႏၲရာယ္ ရွိႏိုင္ပါသလဲ။

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တိုင္း HIV ရွိမရွိ စမ္းသပ္ရမယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ကာစကတည္းက ပိုးရွိေနတာသိရင္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ဘို႔ ပိုေကာင္းတယ္။ ကေလးကို မကူးေစေအာင္ေဆာင္ရြက္ဘို႔ အခ်ိန္ပိုရလို႔ေကာင္းတယ္။ သူ႔ခင္ပြန္းအတြက္လဲ မကူးေအာင္ လုပ္ဘို႔လိုတယ္။ ပိုးဟာ ေသြး၊ ကိုယ္ခႏၶာကအရည္ (ေယာက္်ား စီမင္၊ မိန္းမ ဗဂ်ိဳင္းနားအရည္၊ ႏို႔ရည္) ေတြနဲ႔ ပိုးရွိမိခင္ကေန ေမြးလာမဲ့ကေလးကို ကူးနည္းေတြနဲ႔ ကူးစက္တယ္။ လိင္လမ္းကေနကူးတာက အမ်ားဆံုးျဖစ္တယ္။
အမ်ားဆံုးစမ္းသပ္နည္းဟာ HIV antibody test အင္တီေဘာ္ဒီ ရွိမရွိ စမ္းနည္းျဖစ္တယ္။ ေသြး၊ ဆီး နဲ႔ ခံတြင္းက အရည္ေတြကို စမ္းတယ္။ ပဌမနည္းနဲ႔စမ္းလို႔ အေပါင္းျပတယ္ဆိုရင္ ေနာက္ထပ္ တျခား အင္တီေဘာ္ဒီစမ္းနည္းတခု ထပ္လုပ္ရတယ္။ ဒီနည္းကို Confirmatory HIV test ေသခ်ာေအာင္လုပ္နည္းလို႔ေခၚတယ္။ အေျဖရေအာင္ ရက္နည္းနည္းေတာ့ယူရတယ္။ တခ်ိဳ႕ ခံတြင္းအရည္စမ္းနည္းကေတာ့ နာရီပိုင္းသာၾကာတယ္။

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေနစဥ္ ပိုးေတြ႔သူလဲ က်န္းမာေနေအာင္လုပ္ႏိုင္တယ္။ ကေလးကိုမကူးေအာင္ ေဆးေသာက္ရမယ္။ ကေလးကို ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ႏုစဥ္၊ ေမြးေနတံုးနဲ႔ ႏို႔တိုက္ေနစဥ္ကာလေတြမ်ာ ကူးစက္ႏိုင္တယ္။ မေအက စားစရာကို ဝါးခြံ႔ရာကေနလဲ နည္းနည္းပါးပါးကူးႏိုင္ေသးတယ္။

ART ေဆးေတြကို ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေနစဥ္မွာ အနည္းဆံုး ေဆး ၃ မ်ိဳးေရာေပးမယ္။ ကေလးေမြးေနတံုးမွာ AZT (IV) ေဆးထိုးေပးမယ္။ ျပီးေတာ့ ေဆးဆက္ေသာက္ရမယ္။ ေမြးျပီးရင္ AZT ေဆးရည္ ၆ လေသာက္ရမယ္။ တကယ္လို႔ မိခင္က ေဆးေသာက္မထားဘဲ ေမြးတဲ့ကေလးဆိုရင္ AZT အျပင္ တျခားေဆးပါ ေပးသင့္တယ္။ ကိုယ္ဝန္ မေဆာင္ခင္ကတည္းက ေဆးေသာက္ေနတဲ့မိခင္ေလာင္းဆိုရင္ ကိုယ္ဝန္ရွိေတာ့ ေဆးေျပာင္းရႏိုင္တယ္။ တခ်ိဳ႕ေဆးေတြက ကေလးအတြက္ မသင့္ဘူး။

ဘယ္ေတာ့ ေဆးစေပးမလဲဆိုတာ ပိုးေတြက လူကိုဘယ္ေလာက္ထိခိုက္ေနျပီလဲ၊ ဘယ္ေလာက္ၾကာေနျပီလဲအေပၚမွာ မူတည္တယ္။ အၾကမ္းဖ်ဥ္း CD4 350 cells/mm3 ထက္နည္းကတည္းကေန ေဆးေသာက္ေနျပီးျဖစ္မယ္။ ဒါမွမဟုတ္လဲ ကူးစက္ေရာဂါဝင္ေနကတည္းကျဖစ္မယ္။ အခုေတာ့ CD4 အေရအတြက္ကိုၾကည့္မေနေတာ့ပဲ ေဆးေသာက္ေစမယ္။

အမ်ားဆံုးသံုတဲ့ေဆးေတြကေတာ့
1. Protease inhibitors (PIs),
2. Nonnucleoside reverse transcriptase inhibitors (NNRTIs) နဲ႔
3. Nucleoside reverse transcriptase inhibitors (NRTIs) ေတြက ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မွာေပးႏိုင္တယ္။
4. Entry inhibitors နဲ႔
5. Integrase inhibitors ေဆးေတြကို ကိုယ္ဝန္မွာ ေပးသင့္မသင့္ သုေတသနမစံုေသးဘူး။

Sustiva ေဆးတမ်ိဳးတည္းကျဖစ္ျဖစ္ Atripla ကေနျဖစ္ျဖစ္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စ ပဌမ ၃ လ မွာေသာက္ရင္ ကေလးမွာ ေမြးရာပါခ်ိဳ႕ယြင္းခ်က္ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ ၃ လေနာက္ေတာ့ ကိစၥမရွိဘူး။ Protease inhibitors (PIs) ကဆီးခ်ိဳနဲ႔ ဆက္စပ္ႏိုင္တယ္။ Viramune ေဆးက အသည္းကိုထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္။ CD4 250 cells/mm ထက္ မ်ားသူေတြကိုသာ သံုးလို႔အက်ိဳးမ်ားရင္ သံုးရတယ္။

တခ်ိဳ႕ကိုယ္ဝန္ေတြကို ေမြးတဲ့အခါ ဗိုက္ခြဲေမြးရင္ေကာင္းမယ္။ ၃၈ ပတ္ရွိရင္ခြဲေပးႏိုင္ျပီ။ ကိုယ္ဝန္တိုင္းကိုေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တံုး ေဆးေသာက္မထားသူ နဲ႔ ေမြးကာနီးမွာ viral load က 1,000 copies/mL ထက္ မ်ားေနသူကိုသာ ခြဲေပးလို႔ အက်ိဳးမ်ားႏိုင္တယ္။ ေရျမြာေစာေပါက္ထားတာကို ခြဲေပးလဲ မထူးဘူး။

ဘယ္နည္းနဲ႔ေမြးေမြး ေမြးဖြါးျခင္း အႏၲရာယ္ေတာ့ရွိတာဘဲ။ ေယဘုယ်ေျပာရရင္ ခြဲေမြးတာက ခြဲစိတ္မႈ အႏၲရာယ္ပါပိုတယ္။ အိပ္ရာထဲမွာ ၾကာၾကာေနရတာမို႔ ေသြးေၾကာပိတ္တဲ့အႏၲရာယ္ ပိုျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ ေရာဂါပိုးဝင္တာလဲျဖစ္ႏိုင္တယ္။
ပိုးရွိတဲ့အေမကေန ကေလးကိုကူးစက္တာ အေမရိကားနဲ႔ ဥေရာပမွာ ၂% ထက္နည္းပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္တာက မိခင္ေလာင္းကေန ေဆးေသာက္ေနလို႔ အထဲက ကေလးကိုပါကာကြယ္ရာက်တယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေနစဥ္၊ ေမြးေနတုန္းေဆးေသာက္ရင္ ပိုနည္းတယ္။

ကေလးေမြးျပီးျပီးခ်င္း ၆-၁၂ နာရီအတြင္းမွာ AZT ေဆးေပးရမယ္။ ၆ ပတ္ၾကာအထိေပးရတယ္။ တခ်ိဳ႕ကေလးေတြကို တျခားေဆးလဲတြဲေပးတယ္။ ကေလးေတြကို Virologic HIV tests နည္းနဲ႔စစ္တယ္။ အေပါင္းေရာ အႏုတ္ပါ ႏွစ္ခါျပမွာသာ မရွိဘူး၊ ရွိတယ္ေျပာႏိုင္တယ္။ ၁၄၂၁ ရက္၊ ၁၂ လ နဲ႔ ၄၆ လေတြမွာ စစ္ရတယ္။ အေပါင္းႏွစ္ခါေတြ႔ရင္ ၄၆ ပတ္မွာ ေဆးေပးမယ္။ မေသခ်ာရင္ Bactrim ေဆးကိုသတိနဲ႔ေပးတယ္။ ပိုးရွိတဲ့ကေလးမွာ Pneumocystis jiroveci pneumonia (PCP) ေရာဂါျဖစ္မွာကို အကာကြယ္ေပးတယ္။ ကေလးေမြးျပီးေနာက္ ေပးေနတဲ့ေဆးကို ေျပာင္းသင့္ရင္ေျပာင္းေပးမယ္။ CD4 count နဲ႔ Viral load ေတြကိုၾကည့္မယ္။

ေမးထားတာကေတာ့ ဖခင္ကသာ ပိုးရွိတယ္။ မိခင္ေလာင္းမွာ ပိုးရွိမေနရင္ေတာ့ ကေလးကို မကူးစက္ႏိုင္ပါ။ ဒါေပမဲ့ ကေလးမိခင္ေရာ ကေလးကိုပါ ပံုမွန္ေဆးစစ္ေနရမယ္။ ၾကိဳတင္ကာကြယ္မႈေတြလဲ စနစ္တက်လုပ္ေနၾကရပါလိမ့္မယ္။

HIV ရွိတဲ့မိခင္ရဲ႕ႏို႔ထဲမွာ ပိုးပါေနပါမယ္။ ႏို႔တိုက္မယ္ မတိုက္ဘူးဆိုတာ တဦးခ်င္းကိုၾကည့္ဆံုးျဖတ္ရတယ္။ ႏို႔မႈန္႔နဲ႔ အဆင္ေျပသူကို ႏို႔မႈန္႔သာတိုက္ေစမယ္။ အဲလိုမဟုတ္ရင္ေတာ့ မိခင္ႏို႔ကိုတိုက္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ မိခင္ေရာ ကေလးေရာ ART ေဆးေသာက္ရပါမယ္။ ႏို႔ကို (၆) လအထိသာတိုက္ပါ။

ကြန္မင့္တခု = အခုေတာ့ အမ်ားစုကို TDF + 3TC + EFV အတြဲကို အသံုးမ်ားေနပါဘီ ဆရာ။ WHO ရဲ႕ ဂိုက္လိုင္းပါခင္ဗ်ာ့။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
https://www.facebook.com/drtintswe/

ေထာပတ္သီးကဘာေတြေကာင္းလဲ


ေထာပတ္သီးရဲ႕ ေကာင္းက်ိဳး ေတြကေတာ့ အမ်ားႀကီးပါပဲ။ က်န္းမာေရးႏွင့္ ညီညြတ္လို သူတိုင္း ေထာပတ္သီးလို အသီးမ်ိဳးကို ပံုမွန္စားေပးရင္ အေကာင္းဆံုး ပါပဲ။ သူ႔ရဲ႕ က်န္းမာေရး ဆိုင္ရာ

အက်ိဳး ေက်းဇူး ေတြကလည္း အံ့ဩစရာ ေကာင္းလွပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ေထာပတ္သီးဟာ Berry ဘယ္ရီလို႔ ေခၚေသာ သစ္သီး မိသားစုမွ ဆင္းသက္လာသည့္ မ်ိဳးႏြယ္ဝင္ သစ္သီးတစ္မ်ိဳး ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာေတာ့ ေထာပတ္ သီးလို႔ ေခၚၾကျခင္းရဲ႕ အေၾကာင္းရင္းက မွည့္၍ ေပ်ာ့ေနေသာ ေထာပတ္သီး အသားမ်ားဟာ ကိုင္တြယ္ထိေတြ႕ ၾကည့္လိုက္ရင္ ႏြားႏို႔မွ ထုတ္လုပ္ထားေသာ ေထာပတ္ကဲ့သို႔ ႏူးညံ့သည့္ အသားမ်ိဳး (Texture) မို႔လို႔ ေထာပတ္နဲ႔ တူလို႔ ေထာပတ္သီးလို႔ အမည္ေပး ထားဟန္ တူပါတယ္။ အဂၤလိပ္ ဘာသာအားျဖင့္ Avocadoလို႔ ေခၚပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ကလည္း ေထာပတ္သီးရဲ႕ အေပၚ အေရခြံ အေရာင္ ပံုသဏၭာန္နဲ႔ သစ္ေတာ္သီး ပံုသဏၭာန္ ျဖစ္ေနတဲ့ အတြက္ မိေက်ာင္း သစ္ေတာ္ Alligator Pear လို႔လည္း ေခၚၾက တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ေထာပတ္သီးရဲ႕ အာနိသင္ ေတြ ကေတာ့-

(၁) ကင္ဆာေရာဂါကာကြယ္ေပးျခင္း

ေထာပတ္သီးထဲမွာ ပါဝင္ေသာ ဓာတုပစၥည္းမ်ား အခ်ိဳ႕က ကင္ဆာ ကလာပ္စည္း မ်ားကို ဖ်က္ဆီး ပစ္ႏိုင္ေၾကာင္း၊ က်န္းမာေနေသာ ကလာပ္ စည္းမ်ားကိုလည္း ထိခိုက္မႈ မရွိေၾကာင္း၊ ထို႔ေၾကာင့္ ဆီးက်ိတ္ကင္ဆာ၊ ခံတြင္း ကင္ဆာတို႔ကို ကာကြယ္ႏိုင္ျခင္းရွိ ေၾကာင္း သိရပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ေထာပတ္သီးမွ ထြက္ရွိ လာေသာ အဆီက OleicAcid ပါဝင္မႈ မ်ားၿပီး၊ ၄င္းက ရင္သားကင္ ဆာမျဖစ္ေအာင္လည္း ကာကြယ္ေပး ႏိုင္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေထာပတ္သီးသည္ ကင္ဆာေရာဂါ ကာကြယ္ႏိုင္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

(၂) ႏွလံုးေသြးေၾကာေရာဂါ ျဖစ္နုိင္ေျခ ေလ်ာ့က်ေစျခင္း

ေထာပတ္သီး တစ္ခြက္စာထဲမွာ လူတစ္ေယာက္ တစ္ေန႔တာ လိုအပ္ေသာ Folate ေဖာလိတ္ အမည္ရွိ ဗီတာမင္B တစ္မ်ိဳး ၂၃ ရာခိုင္ႏႈန္း ပါဝင္ေၾကာင္း သိရပါတယ္။ ေဖာလိတ္က ႏွလံုးေသြးေၾကာ ေရာဂါမျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္ေပး ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ေထာပတ္သီး ထဲမွာ ပါဝင္တဲ့ Mono မျပည့္ဝဆီႏွင့္ ဗီတာမင္ E, Glutathione စသည္တို႔ ကလည္း ႏွလံုး က်န္းမာေရးကို အားေပး ျမႇင့္တင္ ေပးႏိုင္ပါတယ္။

(၃) ေသြးတြင္းအဆီဓါတ္ က်ဆင္းေစသည္

ေထာပတ္သီးထဲမွာ ဘီတာဆိုက္ စတီေရာဟုေခၚေသာ ဓာတုပစၥည္း မ်ားက ကိုလက္ စထေရာလ္ ပမာဏကို က်ဆင္း ေစပါတယ္။ ေထာပတ္သီး တစ္ပတ္ခန္႔ စားၿပီးလွ်င္ ကိုလက္စထ ေရာလ္ပမာဏ ၁၇ ရာခိုင္ႏႈန္းထိ က်ဆင္းသြားေစႏိုင္ေၾကာင္း ေတြ႕ရွိ ထားရပါတယ္။ ကိုလက္စထေရာလ္ နည္းတာႏွင့္အမွ် ႏွလံုးေသြးေၾကာ ေရာဂါ ျဖစ္ႏိုင္ေျခ အခြင့္အလမ္း နည္းသြား ေစပါတယ္။

(၄) ေလျဖတ္ျခင္းကို ကာကြယ္ျခင္း

ေထာပတ္သီးထဲမွာ ပါတဲ့ ေဖာလိတ္က ေလမျဖတ္ေအာင္ ကာကြယ္ ေပးပါတယ္။

(၅) အိုမင္းရင့္ေရာ္ျခင္းကို ေႏွးေကြးေစျခင္း

Glutathione လို႔ေခၚတဲ့ အင္တီ ေအာက္စီးဒင့္ ၾကြယ္ဝစြာ ပါဝင္တဲ့ အတြက္ အဲဒီပစၥည္းက အသက္အရြယ္ အိုမင္း ရင့္ေရာ္မႈကို ေႏွးေကြးေအာင္ လုပ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ အသက္ အရြယ္ခ်င္း အတူတူ ပိုၿပီးႏုပ်ိဳ ေစႏိုင္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ႏွလံုးေရာဂါ ႏွင့္ ကင္ဆာ ေရာဂါတို႔ကိုလည္း ကာကြယ္ႏိုင္ပါေသးတယ္။

(၆) ဗီတာမင္ C,E ႏွင့္ K ၾကြယ္၀စြာ ပါ၀င္ျခင္း

ဗီတာမင္ C ႏွင့္ E ၾကြယ္ဝ ေသာေၾကာင့္ ခႏၶာကိုယ္အတြင္း ဓာတ္တိုးျခင္း ျဖစ္စဥ္မ်ား မျဖစ္ေအာင္ တားဆီး ေပးပါတယ္။ ဗီတာမင္ K က ေသြးခဲရာမွာ ကူညီ ေပးပါတယ္။

(၇) အာဟာရစုပ္ယူမွု ပိုေကာင္းေစျခင္း

ကာ႐ိုတင္ႏြိဳက္လို႔ ေခၚတဲ့ ပစၥည္းေတြ ပါဝင္တဲ့ အတြက္ အဆီတြင္ ေပ်ာ္ဝင္ လြယ္ေသာ အာဟာရ ဓာတ္မ်ား စုပ္ယူမႈ ပိုေကာင္း ေစပါတယ္။ ေထာပတ္သီး အခြံႏွင့္ ကပ္လ်က္ အစိမ္း ရင့္ေရာင္ရွိေသာ အပိုင္းမွာ အမ်ားဆံုး ပါဝင္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ေထာပတ္သီး အခြံ သင္တဲ့အခါ အဲဒီ အစိမ္း ရင့္ေရာင္အပိုင္းေတြ လႊင့္ပစ္တဲ့ အထဲ ပါမသြားေအာင္ ဂ႐ုစိုက္၍ လွီးပါ။

(၈) ေထာပတ္သီး ဘယ္လိုစားမလဲ

ေထာပတ္သီးကို စားတဲ့နည္း အမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိတဲ့အနက္ က်န္းမာေရးႏွင့္ ညီညြတ္ေသာ စားသံုးနည္း မ်ားကို သိထားဖို႔ အေရးႀကီး ပါတယ္။ ေဒါက္တာ အယ္ဒီတာ တို႔ႏိုင္ငံတြင္ အမ်ားစု ကေတာ့ ေထာပတ္သီးကို အသားေတြျခစ္ယူ၊ ႏို႔၊ သၾကားတို႔ျဖင့္ ေဖ်ာ္ရည္စက္ထဲ ထည့္ေဖ်ာ္ကာ ေသာက္သံုးေလ့ ရွိၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီလို ပံုစံမ်ိဳး အၿမဲတမ္း သံုးစြဲလွ်င္ ႏို႔ႏွင့္ သၾကားေၾကာင့္ ကယ္လိုရီေတြ တက္ျခင္း၊ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ တိုးျခင္း၊ ႏို႔ထဲမွ ျပည့္ဝဆီေတြ စားမိျခင္းျဖစ္ တတ္ေၾကာင္း သတိထား ရပါမယ္။ အေကာင္းဆံုး ကေတာ့ ေထာပတ္သီးကို သူ႔အတိုင္း ဇြန္းႏွင့္ ေကာ္၍ စားျခင္းက စိတ္အခ်ရဆံုး ပါပဲ။ ဒါမွမဟုတ္ ေထာပတ္သီး အသားေတြ ခ်ည္းသက္သက္ ႀကိတ္စက္ထဲ ထည့္ေခ်ကာ အဲဒီ ေထာပတ္သီး အႏွစ္ထဲမွာ သခြားသီး အေခ်ာင္းမ်ား၊ မုန္လာဥနီ အေခ်ာင္းမ်ား ႏွစ္၍ စားျခင္းျဖင့္ က်န္းမာေရးႏွင့္ ညီညြတ္ေစပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ေထာပတ္သီးကို ဟင္းခ်ိဳရည္ အျဖစ္ ခပ္ေသာက္ ႏိုင္ပါ ေသးတယ္။ ဒီေလာက္ဆိုရင္ ေထာပတ္သီးႏွင့္ ပတ္သက္၍ လံုေလာက္ၿပီ ထင္ပါတယ္။

Myawady Health
https://www.facebook.com/myawadyhealth

Isoflavones ပဲပုပ္ေဆး


Isoflavone ေဆးအေၾကာင္းေလးသိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။ သူငယ္ခ်င္းက သူ႔အေမအတြက္ သိခ်င္တယ္ဆိုလို႔ပါ။ အေမ အသက္က ၆၆ ႏွစ္ပါ။ ေသြးဆံုးျပီးသူမ်ားအတြက္ အားေဆးဆိုလို႔ပါ။ ဟုတ္ပါသလား။ ဟုတ္ရင္ ဘယ္ေလာက္ၾကာၾကာ ေသာက္သင့္ပါသလဲ သိခ်င္လို႔ပါ။ ဆိုးက်ုိဳးေကာင္က်ိဳးမ်ားလည္း ေျပာျပေပးပါဆရာ။

Soy products ပဲပုပ္နဲ႔လုပ္တဲ့ အစာေတြ ေဆးေတြက က်န္းမာေရး အက်ိဳးေက်းဇူးေတြ ရေစတယ္။
• Ease menopause symptoms ေသြးဆံုးခါနီးနဲ႔ ေသြးဆံုးျပီး ခံစားရတာေတြကို သက္သာေစတယ္။
• Osteoporosis အရိုးေရာဂါေတြအတြက္ပါ ေကာင္းေစလဲပါတယ္။
• Improve bone health အရိုးအားေကာင္းေစတယ္။
• Reduce heart disease risk ႏွလံုးေရာဂါ ျဖစ္လာမွာကုိ ကာကြယ္တယ္။
• Protect against prostate problems ေယာက္်ား-ဆီးက်ိတ္ေရာဂါကို ကာကြယ္တယ္။
• Reduce cancer risk ကင္ဆာျဖစ္မွာကို နည္းေစတယ္။
• Breast cancer ရင္သား-ကင္ဆာကိုပါ ကာကြယ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ပဲပုပ္ထဲက Isoflavones ရ့ဲ ဓါတုတည္ေဆာက္ပံုဟာ Estrogen အီစထိုဂ်င္ေဟာ္မုန္းနဲ႔ ဆင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကိုယ္ခႏၶာကေန ထုတ္ေနတဲ့ အီစထိုဂ်င္ကို ဟန္႔တားရာ ေရာက္ႏိုင္တယ္။ ေကာင္းေစတာေရာ ဆိုးေစတာပါ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ Natural antioxidants သဘာဝကေနရတဲ့ အင္တီေအာက္စီဒင့္ျဖစ္တယ္။ ကင္ဆာကိုကာကြယ္ရာမွာ အသံုးက်တယ္။
ေဝဖန္သူေတြက ဒီဓါတ္ေၾကာင့္ Epithelial hyperplasia အေပၚဖုံးအလႊာ လိုတာထက္ပိုေပါက္ပြါးႏိုင္တယ္လို႔ ေျပာတာပါ။ ျဖစ္မွာကို အခြင့္အလမ္းမ်ားေစမယ္။ လည္ပင္းၾကီးနဲ႔ လည္ပင္းၾကီးေဟာ္မုန္းမ်ားတာလဲ ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္လို႔ ေထာက္ျပထားတယ္။ ေလ့လာမႈေတြ အမ်ားၾကီးထဲက အက်ိဳးရေစတာကို ေျပာတာက ပိုမ်ားတယ္။

Soy Isoflavones ေဆးကို ကေလးရခ်င္တဲ့အမ်ိဳးသမီးေတြ မ်ိဳးဥထြက္ေစဘို႔လဲ ေပးတတ္တယ္။ Clomid ေဆးသေဘာ ေပးၾကည့္တာျဖစ္တယ္။ ေဆးေပးနည္းကလဲ အတူတူဘဲ၊ ရာသီဆင္းျပီးျပီးခ်င္း ပဌမဆံုး ၅ ရက္မွာ ေဆးေပးရတယ္။ Isoflavones 150-200 mg ေန႔စဥ္ေပးတယ္။ ကေလးမရေသးသူမ်ား ပဲပုပ္စားပါ။

၃၁-၁၂-၂ဝဝ၄ ေလ့လာမႈတခုက Isoflavones (ISO) ကေန Dual energy X-ray absorptiometry (DEXA) သံုးျပီး Bone mineral density (BMD) အရိုး သိပ္သည္းဆ အေပၚသက္ေရာက္မႈကို ေလ့လာခဲ့တယ္။ ေသြးဆံုးကာနီးနဲ႔ ဆံုးကာစ ဂ်ပန္အမ်ိဳးသမီး ၈၁ ေယာက္ကို ေလ့လာတာျဖစ္တယ္။ ISO (100 mg) ေပးတဲ့ အုပ္စုနဲ႔ မေပးတဲ့အုပ္စု ၂ ခု ခြဲေလ့လာတယ္။ ၂၄ ပါတ္ၾကာေဆးေပးတယ္။ လူ ၇ဝ က ေလ့လာမႈ အဆံုးထိ ပါတယ္။ ေကာက္ခ်က္ကေတာ့ ISO 100 mg/day ေရရွည္ေပးရင္ Menopausal bone resorption ကို ကာကြယ္ရံုသာမကဘဲ BMD မ်ားေစတယ္၊ အဆီနည္းေစတယ္၊ BMI က်ေစတယ္။ ပိန္မယ္။ ဒါေပမဲ့ Isoflavone ေဆးကေန အရိုးပ်က္စီးတာကိုမကာကြယ္ႏိုင္ဘူးလို႔ ၉-၈-၂ဝ၁၁ ေန႔ကလာတဲ့ ANI သတင္းမွာ ပါတယ္။ ေဘးထြက္-ဆိုးက်ိဳးေတြ = ဝမ္းခ်ဳပ္၊ ေလပြ၊ ဝမ္းေပ်ာ့၊ ပ်ိဳ႕၊ အစာအိမ္အေနရခက္။

အခ်ဳပ္ေျပာရရင္ ပဲပုပ္ကေနထုတ္တဲ့ေဆးျဖစ္လို႔ ပဲပုပ္အစစ္ထက္ေတာ့ မေကာင္းႏိုင္ပါ။ ေဟာ္မုန္းအစားထိုးအစြမ္းက တကယ့္ေဟာ္မုန္းေဆးကို မမီပါ။ တျခား အစားအေသာက္အမည္နဲ႔ ထုတ္တာမွန္သမွ်လည္း အကယ့္ လတ္ဆတ္ သန္႔ရွင္းတဲ့ အစားအေသာက္ေလာက္ မေကာင္းၾကပါ။

Dr. တင့္ေဆြ
https://www.facebook.com/drtintswe/

Uric acid ယူရစ္အက္စစ္


၁။ ဆရာခင္ဗ်ာ ကြ်န္ေတာ့ေျခေထာက္ဘယ္ဘက္ေျခခ်င္း၀တ္နွင့္ေျခမ်က္စိ ေရာင္ျပီး နည္းနည္းနာေတာ့ ဆရာဝန္သြားျပေတာ့ ေသြးစစ္ခိုင္းတယ္။ ေဆးစစ္ေတာ့ ယူရစ္အက္စစ္ 340 ရွိျပီး နည္းနည္းမ်ားတယ္။ အရိုးအဆစ္ေရာင္ေတာ့ ဘယ္ဆရာ၀န္နဲ႔ျပသင့္သလဲ။ ေဂါက္ေရာဂါလို႔ ေခၚပါသလား၊ ကုသလို႔ေရာဂါေကာ ေပ်ာက္သလား၊ ဘာဆက္လုပ္ရမွာလဲ၊ ေက်းဇူးျပဳ ေျဖေပးပါဆရာ။

၂။ ကြ်န္ေတာ့္ အသက္ ၃၇ ႏွစ္ပါ၊ ဘယ္ဘက္ လက္ေကာက္၀တ္ နာလို႔ ဆရာဝန္က ေသြးစစ္ၾကည့္တာ Uric acid မ်ားေနလို႔ပါ။ Uric acid 7.6mg/dl, 456umol/L ျဖစ္ေနလို႔ပါ။ Uric acid မ်ားရင္ ဘာေတြျဖစ္နိဳင္လည္းဆရာ။ ကြ်န္ေတာ့္ ဘာေဆးေသာက္ရမွာလဲ၊ ေရွာင္ရန္ေဆာင္ရန္ေလးမ်ား ေျပာၾကားေပးပါ ဆရာ။ ကြ်န္ေတာ့္ ရန္ကုန္၊ ျမန္မာျပည္ကပါ၊ က်ားပါ ဆရာ။

၃။ Uric acid မ်ားရင္ ဆိုးက်ိဳးကဘာျဖစ္တတ္လဲ။ 5.7 ရွိရမွာကို 8.8 ျဖစ္ေနတာပါ။ အစားအစာကေရာဘာေတြ ေရွာင္ရမလဲဆိုတာေျပာျပေပးပါ။

ဓါတုေဗဒေက်ာင္းသားေတြကေတာ့ Uric acid ဆိုတာ C5H4N4O3 လို႔ ေရးၾကမယ္။ ေဆးေက်ာင္းသားေတြကေတာ့ ေသြးထဲမွာ ယူရစ္အက္စစ္မ်ားေနရင္ Gout ေဂါက္ဆိုတဲ့ အဆစ္နာေရာဂါ ျဖစ္မယ္လို႔ သင္ၾကရတယ္။ ဆရာဝန္ေတြက ေသြးထဲမွာယူရစ္အက္စစ္ မ်ားေနတာကိုHyperuricemiaလို႔ ေခၚတယ္။

ဘာလို႔ ဒီဓါတ္မ်ားေနသလဲ။ မ်ိဳးနဲ႔ရိုးနဲ႔ ဆိုသလိုမ်ားတတ္တယ္လို႔ ေျပာရင္လဲမမွားဘူး။ ေနာက္တခ်က္က စားတဲ့ အစာေပၚမွာ မူတည္တယ္။ တိတိက်က် ေျပာရရင္ အစားထဲမွာ Purine နဲ႔ Fructose မ်ားရင္ Uric acid ယူရစ္အက္စစ္ မ်ားေစတယ္။

ဒီဓါတ္ကိုေက်ာက္ကပ္ကေနစြန္႔ထုတ္ေတာ့ ေက်ာက္ကပ္ မေကာင္းရင္ ေသြးထဲမွာမ်ားေနမယ္။ အစာမစားဘဲေနတာ၊ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ အျမန္ ခ်တာ-က်တာလုပ္ရင္ ယာယီမ်ားေနမယ္။ ေယာက္်ားေတြမွာအသက္ၾကီးလာရင္ သံဓါတ္ မ်ားလာျပီးေၾကးနီဓါတ္ နည္းလာတယ္။ ဒါကေနဆက္ျပီး Uric acid မ်ားေစတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေသြးလွဴပါ၊ တေန႔မွာ Cu 2 mg ေသာက္ပါ။

ေဂါက္ေရာဂါကို ျဖစ္ေစတာ Uric acid မ်ားေနလို႔ပါ။ အဆစ္ေတြနဲ႔ ေသြးေၾကာမွ်ဥ္ေလးေတြ အနီးအနားမွာ ယူရစ္အက္စစ္ ပံုေဆာင္ခဲေတြ လာစုေနတယ္။ ဒါကိုအပ္နဲ႔တူတဲ့ Crystals လို႔ ေျပာၾကတယ္။ သၾကားနဲ႔ ခ်ိဳေအာင္ လုပ္ထားတဲ့ အရည္ကို တေန႔ ၂ ခြက္နဲ႔ ၂ ခြက္မကေသာက္ေနသူေတြဟာေဂါက္ေရာဂါ ၈၅% ပိုျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ ေဂါက္ေရာဂါအျပင္ Cardiovascular disease ႏွလံုး-ေသြးေၾကာေရာဂါ၊ Diabetes ဆီးခ်ိဳေရာဂါ၊ Metabolic syndrome ေရာဂါေတြနဲ႔လဲ ဆက္စပ္ႏိုင္တယ္။ Uric acid stone ေက်ာက္ ျဖစ္ေစတတ္တယ္။

Uric acid နည္းေနတာဘာ့ေၾကာင့္လဲ
အစာထဲမွာ Zinc သြပ္ဓါတ္နည္းရင္၊ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ ကိုယ္ဝန္တားစားေဆးေသာက္ေနရင္ နည္းႏိုင္တယ္။ သံဓါတ္နည္းေသြးအားနည္းေရာဂါ ရွိေနရင္လဲနည္းတယ္။ ဒီဓါတ္နည္းေနသူေတြနဲ႔ Multiple sclerosis ေရာဂါ ဆက္စပ္ေနတယ္။ အရက္ အၾကာၾကီးေသာက္သူ။ နာတာရွည္ ေက်ာက္ကပ္ ေရာဂါရွိသူ၊ ခဲဆိပ္သင့္သူေတြမွာဆီးထဲမယ္ ယူရစ္အက္စစ္နည္းေနတာေတြ႔ရမယ္။

ဒီဓါတ္မ်ားေနတယ္ဆိုတာအမ်ိဳးမ်ိဳး ျဖစ္ေနႏိုင္တယ္။ ေဂါက္ေရာဂါရွိသူ၊ ကင္ဆာေနာက္ပိုင္းေရာက္ေနသူ၊ ရိုးတြင္းျခင္ဆီနဲ႔ ေသြးျဖဴဥေရာဂါ ရွိေနသူ၊ အစားထဲမွာဒီဓါတ္မ်ားေနသူ၊ Rhabdomyolysis, Lesch-Nyhan syndrome, Fanconi syndrome ေရာဂါ ရွိေနသူေတြမွာမ်ားေနမယ္။

ဆီးထဲမွာဒီဓါတ္ကိုစစ္ရင္ ၂၄ နာရီခံထားတဲ့ဆီးယူရတယ္။ ဆီးမခံခင္ အရက္၊ Allopurinol, Ibuprofen, Aspirin, Thiazide diuretics, vitamin C, Probenecid ေဆးေတြ ေသာက္မထားရဘူး။ ေသြးမစစ္ခင္ ၄ နာရီအတြင္း အစာ မစားရဘူး။ အရက္၊ Ascorbic acid, Aspirin, Caffeine, Cisplatin, Diazoxide, Diuretics, Epinephrine, Ethambutol, Levodopa, Methyldopa, Nicotinic acid, Phenothiazines နဲ႔ Theophylline ေဆးေတြ မေသာက္ရပါ။ Allopurinol, Azathioprine, Clofibrate, Corticosteroids, Estrogen, Glucose, Guaifenesin, Mannitol, Probenecidနဲ႔ Warfarin ေဆးေတြကေနလည္းသက္ေရာက္ေစႏိုင္တယ္။

Acidosis, Alcoholism, Diabetes, Gout, Hypoparathyroidism, Lead poisoning, Leukemia, Nephrolithiasis, Polycythemia vera, Renal failure, Toxemia of pregnancy, Purine-rich diet, Excessive exercise နဲ႔ Chemotherapy ေဆးေတြေၾကာင့္မ်ားေနတာေတြ႔ရမယ္။ Fanconi syndrome, Wilson's disease, Syndrome of inappropriate antidiuretic hormone (SIADH) secretion နဲ႔ Low purine diet ေတြေၾကာင့္ နည္းေနတာေတြ႔ရမယ္။

• 250 to 750 milligrams per 24 hours ဆိုတာပံုမွန္ ဆီးအေျဖျဖစ္တယ္။
• 3.0 နဲ႔ 7.0 mg/dLအတြင္းရွိရင္ ပံုမွန္ ေသြးအေျဖျဖစ္တယ္။
• ေသြးထဲမွာ 6 mg/dLသာရွိေပမဲ့ Gout ေရာဂါရသူနဲ႔ 9.6 mg/dLအထိရွိေပမဲ့ ေရာဂါမရွိတာေတြ႔ရတယ္။
• ဓါတ္ခြဲခန္းေတြ တခုနဲ႔တခုကြဲလြဲတာေလးေတြရွိတာသတိျပဳပါ။

အစားလည္းေဆး၊ ေဆးလဲအစာ
• အသား၊ ငါး၊ အသဲ၊ ဥ၊ ပင္လယ္စာ၊ ႏွလံုး၊ ဝက္ေပါင္ေျခာက္၊ အရက္၊ ဘီယာ၊ ဝိုင္၊ ေပါင္မံု႔၊ ေကာ္ဖီ၊ လက္ဘက္ရည္၊ အေစ့အဆံ၊ ေျပာင္း-ေျပာင္းဖူး၊ စပ်စ္သီးေျခာက္၊ ဘယ္ရီသီး၊ ခ်ဥ္တဲ့ (ခရင္မ္)၊ ဒိန္ခ်ဥ္ (ေရာဂတ္)၊ (ဘတ္တား-မစ္လ္ခ္)၊ ေတြကအက္စစ္ဓါတ္ မ်ားေစတယ္။ ယူရစ္-အက္စစ္ မ်ားတယ္။
• Cranberry ေဖ်ာ္ရည္၊ ခ်ယ္ရီေဖ်ာ္ရည္၊ ပန္းသီးေဖ်ာ္ရည္ ေသာက္ပါ။ ေရမ်ားမ်ားေသာက္ပါ။
• လိမ္ေမာ္၊ သံပုရာ၊ ေရွာက္၊ ကမၺလာသီး၊ Lentils, Legumes, Asparagus, Cauliflower, Mushrooms, Spinach, Citrus fruits, Legumes, Bananas, Celery, Tomatoes, Key Lime, Citron, Wild Orange, Pomelo, Mandarin Orange, Trifoliate Orange, Round Lime ေတြကိုအသင့္အတင့္ စားႏိုင္တယ္။

Dr. တင့္ေဆြ
https://www.facebook.com/drtintswe/

ေဆာင္းဥတုတြင္ ေရခ်ိဳးရမည့္အခ်ိန္


ေဆာင္းဥတုတြင္ ေအးသည္ဟု ဆိုကာ ေရမခ်ဳိးဘဲ မေနသင့္ေပ။ အေအးပတ္မည္ စိုးသျဖင့္ ေရမခ်ဳိးဘဲ ရက္သတၱပတ္ ၾကာေနသူ သက္ႀကီးရြယ္အို တစ္ဦးသည္ သြားဖံုးမ်ား ၾကြၿပီး အစားအေသာက္
ပ်က္လာသည္ကိုေတြ႕ရသည္။

မ်က္ေခ်းမ်ား ထြက္ၿပီး မ်က္စိၾကည့္ မေကာင္း ျဖစ္လာသည္။ ေရမခ်ဳိး ရသျဖင့္ ကိုယ္တြင္းအပူ ငုပ္ရာမွ အထက္သို႔ အပူ အခိုးအေငြ႔မ်ား ဆန္တက္ လာျခင္းျဖစ္သည္။
.
အသက္(၆၅)ႏွစ္ ေက်ာ္သူမ်ားကို လူႀကီးဟု သတ္မွတ္ၿပီး ေရခ်ဳိးရမည့္ အခ်ိန္ကိုလည္း ဥတုအလိုက္ သတ္မွတ္ ထားသည့္ လကၤာရွိသည္။ ျမန္မာ ေဆးဆရာ မ်ားသည္ လူႀကီးမ်ား ေရခ်ဳိးမမွား ေစရန္ လိုက္နာ ခိုင္းသည့္လကၤာမွာ

''ေႏြ ကိုး၊ မိုး တစ္ဆယ္၊ ေဆာင္း တစ္ဆယ့္တစ္'' ဟူ၍ ျဖစ္သည္။
.
အဓိပၸာယ္မွာ လူႀကီးမ်ား၊ သက္ႀကီး ရြယ္အိုမ်ား၊ ေနမေကာင္း သူမ်ား ေရခ်ဳိးသင့္သည့္ အခ်ိန္မွာ ေႏြဥတုတြင္ နံနက္ ၉ နာရီခန္႔၌ သင့္ေတာ္သည္။ မိုးဥတုတြင္ နံနက္ ၁ဝ နာရီႏွင့္ ေဆာင္းဥတုတြင္ အေအးပို လာသျဖင့္ နံနက္
၁၁ နာရီခန္႔မွသာ ေရခ်ဳိး ေပးသင့္သည္ ဟု ဆိုလိုသည္။ ဤစာဆိုသည္ က်န္းမာေရး ေကာင္းေနသူ လူငယ္မ်ား အတြက္ မဟုတ္ပါ။ က်န္းမာေရး ယိုယြင္းလာသည့္ လူႀကီးမ်ား အသက္ႀကီး သူမ်ား အတြက္သာ ျဖစ္သည္။
.
ေဆာင္းဥတုသည္ နံနက္ ေစာေစာတြင္ ႏွင္းျမဴမ်ား အံု႔ဆိုင္းၿပီး ေနအလင္းေရာင္ ေႏြးေထြးစြာ ရရွိဖို႔ ေနာက္က်ေသာ ရာသီျဖစ္သျဖင့္ အေအးမပတ္ ေစရန္ ေရခ်ဳိး ဆင္ျခင္သင့္သည္။

ေႏြးေထြးေအာင္ ညအိပ္ခ်ိန္ႏွင့္
နံနက္ေစာေစာ အိပ္ရာထခ်ိန္ မ်ားတြင္ သတိျပဳ ဆင္ျခင္ၿပီး လံုၿခံဳ ေႏြးေထြးေသာ ေစာင္၊ အေႏြးထည္ အဝတ္အစား မ်ားကို ဂ႐ုတစိုက္ ဝတ္ဆင္ သင့္ေၾကာင္း သတိျပဳ ေစလိုသည္။
.
''ေရခ်ဳိးလို႔ေသတဲ့ မသာပဲ ရွိတယ္။ ေရမခ်ဳိးလို႔ ေသတဲ့ မသာမရွိဘူး'' ဟု ေျပာေလ့ရွိသည္။ ဤသည္မွာ လူၿပိန္းေတြး ေတြးၿပီး ေျပာေသာ စကားျဖစ္သည္။ ပညာရွိမ်ား ေျပာေသာ စကား
မဟုတ္ေပ။ ေရမခ်ဳိး သျဖင့္
အသက္မေသ ေသာ္လည္း က်န္းမာေရး
မေကာင္းႏုိင္ေပ။
.
အပူငုပ္ၿပီး ကိုယ္သားကိုယ္ေရ ေျခာက္ေသြ႕ျခင္း၊ ပပ္ၾကားအက္ျခင္း၊ အေငြ႕အသက္ မေကာင္းျခင္း၊ မ်က္စိ မၾကည္ျခင္း၊ ပါးစပ္ခံတြင္း နံျခင္း၊ လွ်ာကြဲျခင္း၊ စပ္ျခင္း၊ သြားနာျခင္း၊ သြားဖံုးၾကြျခင္း၊
သြားေျခေရာင္ျခင္း၊ လွ်ာတြင္
အႏွစ္တက္ျခင္း၊ ခံတြင္းပ်က္ျခင္း၊ လည္ေခ်ာင္းနာျခင္း၊ ေခ်ာင္းေျခာက္ ဆုိးျခင္း၊ အဆုတ္တြင္ အပူငုပ္၍ တေငြ႕ေငြ႕ ဖ်ားျခင္း၊ ၾကက္ကိုယ္ကဲ့သို႔ ပူေသာ ေရာဂါျဖစ္ျခင္း၊ စိတ္ေလးျခင္း၊ ညအိပ္မေပ်ာ္ျခင္း စေသာ ေရာဂါေပါင္းစံုဝင္ေရာက္ လာႏုိင္သည္။ ဤသည္မွာ ေရမခ်ဳိးျခင္း၏
ေနာက္ဆက္တြဲ ေရာဂါမ်ား ျဖစ္သည္။
.
ေရွးက ျမန္မာ့ ေဆးပညာရွင္ ႀကီးမ်ား မိန္႔ၾကားသည္မွာ ေရခ်ဳိးရမည္၊ မခ်ဳိးရမည္ ဆုိသည္မွာ မိမိအေပၚ မူတည္သည္။ ေရခ်ဳိးလိုစိတ္ ျဖစ္ေပၚမွ ေရခ်ဳိးရမည္။ ေရအိုး၊ ေရကန္ အနီးသို႔ သြားၿပီး ခ်မ္းစိမ့္စိမ့္ ျဖစ္လာလွ်င္ မခ်ဳိးရ။

အရဲကိုး၍ ခ်ဳိးမည္ ဆိုလွ်င္လည္း ဒူးေအာက္ေျခဖ်ားမွ စတင္ၿပီး ေရေလာင္းရမည္။ တျဖည္းျဖည္း အထက္သို႔ တက္ၿပီး ေလာင္းလာရမည္။ မ်က္ႏွာသစ္၊ ပလုတ္က်င္း ၿပီးမွ ဦးေခါင္းေပၚသို႔ ေရေလာင္းရမည္။ အခ်ိန္ ၾကာျမင့္စြာ
ေရခ်ဳိးျခင္း မျပဳရ။ ေအးေသာ ရာသီတြင္ လ်င္ျမန္စြာ ေရခ်ဳိးျခင္း သည္သာ အေကာင္းဆံုး ျဖစ္သည္ဟု ဆိုသည္။
.
ေရခ်ဳိးျခင္းသည္ လူတို႔ေန႔စဥ္ ျပဳအပ္ေသာ ကိစၥတြင္ တစ္ခုအပါအဝင္ ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ ဥတုႏွင့္ အခ်ိန္အခါကို ၾကည့္ရမည္။ ေရခ်ဳိးျခင္းေၾကာင့္ အခိုးအာကာသ ရႏိုင္သကဲ့သို႔ ေရခ်ဳိးမွားလွ်င္ အခိုးငုပ္၍ ဖ်ားနာတတ္သည္။

ကံ၊ စိတ္၊ ဥတု၊ အာဟာရတြင္ ေရခ်ဳိးျခင္းသည္ ဥတုႏွင့္ ဆုိင္သည္။ ဥတုေျပာင္းခ်ိန္ ေရခ်ဳိးျခင္း၊ ဥတုပ်က္ခ်ိန္ ေရခ်ဳိးျခင္း၊ အပူအေအး လြန္ကဲခ်ိန္တြင္ ေရခ်ဳိးျခင္းကို သတိျဖင့္သာ ျပဳအပ္ေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ရ ေပသည္။


ၾကည္ျမင့္လြင္ (မုျဒာ)
Myawady Health
https://www.facebook.com/myawadyhealth

တြဲဖက္စားလွ်င္ ေသေစနိင္ေသာအစားအစာမ်ား


တြဲဖက္၍ စားသံုးလွ်င္ မူးေ၀၊ ေအာ့အန္၊ အဆိပ္အေတာက္ျဖစ္ေစတတ္တဲ့ အစားအစာမ်ားကို မၾကာခဏေဖာ္ျပေပးတဲ့အတြက္ ဖတ္ဖူးၾကမွာပါ။ ယခုတဖန္ တြဲဖက္စားသံုးလွ်င္ ေသေစႏိုင္သည့္ အစားအစာမ်ားကို ထပ္မံမွ်ေ၀ေပးလိုက္ပါတယ္။ ဉာဏ္ျဖင့္ဆင္ျခင္၍ ေရွာင္က်ဥ္ႏိုင္ၾကပါေစ။

ႏြားနို႔ + မွုိ = ေသ
မင္းကြတ္သီး + သၾကား = ေသ
ေရခဲမုန္႔ + ခ်င္းသုပ္ = ေသ
လက္ဖက္ + က်ြဲေခါင္းသီး = ေသ
အမဲသား + ခရု = ေသ
ေဂြးသီး + အာတာလြတ္ = ေသ
ႏုိ႔ဆီ + ကိုးပါးေဆး = ေသ
တညင္းသီး + ရွိန္းခို = ေသ
အုန္းႏို႔ေခါက္ဆြဲ + ပက္ပစီ = ေသ
ကိုင္းဥ + ပုစြန္ခ်ဥ္ = ေသ
ႏြားႏို႔ + အခ်ဥ္အမ်ဳိးအမ်ိဳး = ေသ
သိုးသား + ေစာင္းလ်ားသီး = ေသ
ကြ်ဲွွေခါင္းသီး + သံပုရာသီး = ေသ
မွုိ + ဖားသား = ေသ
မွုိ + လယ္ကဏန္း = ေသ
၀က္သား + ထန္းရည္ခ်ဳိ =ေသ
၀က္သား + ဗ်ဳိင္းသား = ေသ
၀က္သား + ၾကာရိုးၾကာစြယ္ =ေသ
ပ်ားရည္ + ၾသဇာသီး =ေသ
ပ်ားရည္ + အုန္းသီး =ေသ
ပ်ားရည္ + ဥသွ်စ္သီး =ေသ
ခိုသား + ခ်င္း =ေသ
ခိုသား + ဖရံုသီး =ေသ
ေၾကာင္လွ်ာသီး + ငါးေသတၲာ =ေသ
ေၾကာင္လွ်ာသီး + ပဲဒလက္ =ေသ
ေၾကာင္လွ်ာသီး + စပါးႀကီးေျမြ =ေသ
ပီေလာပီနံ + ပဲၾကားေလွာ္ =ေသ
ပီေလာပီနံ + မွ်စ္ခ်ဥ္ =ေသ
ပီေလာပီနံ + ေဒါင္းသား =ေသ
ပီေလာပီနံ + အခ်ဥ္အမ်ဳိးမ်ဴိး =ေသ
နို႔ေအးေခ်ာင္း + ေဂြးသီး = ေသ
ေခ်ာကလက္ + ေစာင္းလ်ားသီး =ေသ
ေခ်ာကလက္ + ပဲျမစ္ =ေသ
ေရွာက္သီး + ႏြားနို႔၊ ႏို႔ရည္ =ေသ
ထန္းလ်က္ + နလင္ေက်ာ္ =ေသ
ထန္းလ်က္ + ၂၇ ပါးေဆး =ေသ
က်ြဲေကာသီးး + သံပုရာသီး =ေသ
သေျပသီး + ထန္းလ်က္ =ေသ
ငွက္ေပ်ာသီး + ထန္းသီး =ေသ
ခ်င္း + သေဘာၤသီး = ေသ
ၾကက္ဆူသီး + ငွက္သား = ေသ
မွုိ + တညင္းသီး = ေသ
မိုင္လို + ပဲျမစ္ = ေသ
ေက်းသား + ဘူးသီး = ေသ
မွုိ + ယုန္သား = ေသ

အသက္ကိုဉာဏ္ေစာင့္ဆိုသည့္စကားအတုိင္း ဉာဏ္ေလးႏွင့္ယွဥ္ျပီး
ေရွာင္ၾကဥ္ကာ က်န္းမာေပ်ာ္ရႊင္ႏိုင္ၾကပါေစ။

ေစာႏြဲ ့ေနဆိုင္(ပူတာအို)
Myawady Health
https://www.facebook.com/myawadyhealth

Umbilical cord care ကေလးခ်က္ ေစာင့္ေရွာက္နည္း


၁။ ၁၃ ရက္သား ကေလးခ်က္ ထဲမွာ ျပည္ေတြ႔လုိ႔ကေလးပါရဂူ ျပပါတယ္ ဆရာဝန္က ခ်က္ထဲ အရက္ျပန္နဲ႔ေဆး ေဆးနီထည့္ ဂြမ္းအုပ္တာ ၃ရက္လုပ္ေပးပါတယ္ ေသာက္ေဆးရည္ ပုိးသတ္ေဆးရည္ 2.5 ml တုိက္ခုိင္းပါတယ္ ၃ရက္ေျမာက္ေန႔ ဆရာက သက္သာတယ္ဆုိလုိ ကေလးမျပေတာ့ပါဘူး ၁၆ ရက္ ၁၇ရက္ေျမာက္သားေရာက္ေတာ့ ခ်က္ စုိေနေသး ျပည္စ နဲနဲေလးေတြ႔ရေသးတယ္ ဘာျဖစ္တာလဲ ဘယ္လုိလုပ္ရပါသလဲ အက်ဳိးအေၾကာင္းရွင္းျပေပးပါအုံး

၂။ ဆရာ ကြ်န္မက ႕႕႕႕႕ ကပါ။ အသက္က ၃၂ နွွစ္ပါ။ ကေလးက ၃ ပါတ္ပါဆရာ ခြဲေမြးပါတယ္။ ကေလးခ်က္မွာ အရည္နည္းနည္းထြက္လို႔ပါ။ မနံပါဆရာ။ ေဆးရံုသြားျပေတာ့ ကေလးအထူးကုဆီသြားခိုင္းပါတယ္။ အဲဒါ ကမန္းကတန္း ၿမိဳ႕တက္ၿပီး အထူးကုကိုျပေတာ့ ေပါင္ဒါတမိ်ဳးေပးပါတယ္။ ခ်က္မွာျဖဴးဖို႔ အဲဒါကိုသူမ်ားေတြက ေျပာၾကပါတယ္။ မထည့္ဖို႔ ေနာက္ငါးနွစ္ေနရင္ဘာျဖစ္မယ္ ညာျဖစ္မယ္ဆိုၿပီး။ ဆရာကပဲ သံသယေတြကို ရွင္းေပးပါ။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ဆရာ။

၃။ မဂၤလာပါဆရာ။ ဆရာရဲ႕ေက်းဇူးေၾကာင့္ ၂၁-၁ဝ-၁၅ က သားသားေလးကို က်န္းက်န္းမာမာနဲ႔ ေမြးဖြားႏိုင္ခဲ့ပါၿပီဆရာ။ ၃ ရက္ေျမာက္ေန႔က သားသားခ်က္ႀကိဳးကို သူ႔ေျခေထာက္ေလးနဲ႔ကန္မိလို႔ ေသြးနည္းနည္းထြက္သြားတယ္ဆရာ။ ကေလးဆရာဝန္က ဘီတာဒိုင္းထဲ့ေပးၿပီး ေဆးတလုံးထိုးေပးထားတယ္။ ဒီေန႔ ၅ ရက္ေျမာက္ေန႔မွာ ေဆးရုံကဆင္းတယ္။ အိမ္ေရာက္ေတာ့ ခ်က္ေလးက နည္းနည္းဆိုေနတယ္ဆရာ။ စိုးရိမ္ရသလားဆရာ။ ခ်က္က ဘယ္ႏွစ္ရက္ေနမွ ေႂကြလဲဆရာ။ ခ်က္ႀကိဳးကိုခိုက္မိရင္ ဘာျဖစ္ႏိုင္သလဲဆရာ။ ေဆးခန္းသြားရင္ ႕႕႕႕႕ ကေန မႏၲေလးထိ အေဝးႀကီး သြားရတာမို႔ ပိုစိတ္ပူမိပါတယ္ဆရာ။

ကေလးခ်က္ၾကိဳး ဘယ္လိုအေရးပါသလည္း။ အေမဗိုက္ထဲမွာ ကေလးဟာခ်က္ၾကိဳးနဲ႔ အသက္ရွင္ခဲ့တာပါ။ အေမ့ဆီက လိုတာမွန္သမွ် (မလိုတာလည္းပါတတ္တယ္) အကုန္ရခဲ့တယ္။ ေမြးျပီးရင္ေတာ့ မလိုေတာ့ပါ။ မိခင္ကိုယ္ထဲကထြက္ျပီး ခ်က္ခ်င္း ခ်က္ၾကိဳကိုးကို ညႇပ္ျပီးျဖတ္ပစ္ရတယ္။ ကေလးမွာလံုးဝမနာပါ။ ျဖတ္လိုက္တဲ့ Umbilical stump ခ်က္ၾကိဳး အတိုအစေလး က်န္ေနမယ္။

ႏွစ္စဥ္ တကမာၻလံုးမွာ တႏွစ္ေအာက္ကေလးေပါင္း ၃႕၃ သန္းေသဆံုးေနရတာထဲမွာ ၃ဝ% ကေရာဂါပိုးကူးစက္လို႔ ျဖစ္တယ္။ အဲတာထဲမွာ ခ်က္ကေနကူးစက္တာလည္းပါတယ္။

ခ်က္ကေန ေမးခိုင္ပိုးမဝင္ေအာင္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တိုင္းကို ATT ေခၚတဲ့ေမးခိုင္ကာကြယ္ေဆး ၂ ၾကိမ္းကို၊ တခါနဲ႔တခါ တလျခားထိုးေပးရတယ္။ ကေလးေတြ ေမးခိုင္ျဖစ္လို႔ကေတာ့ ၂ ေယာက္မွာ ၁ ေယာက္ရွင္ေအာင္ မနည္းလုပ္ရတယ္။ တေန႔က ဂ်ပန္မွာေနတဲ့ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တေယာက္က အဲဒီမွာ ကာကြယ္ေဆးထိုးမေပးလို႔ စိုးရိမ္ျပီးလွမ္းေမးတယ္။ ေမးခိုင္ေရာဂါ ဂ်ပန္မွာမျဖစ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ အလားတူပဲ အေမရိကန္ေဆးေက်ာင္းတခ်ိဳ႕မွာ တီဘီေရာဂါအေၾကာင္း သင္မေပးေတာ့ဘူးလို႔ လြန္ခဲ့တဲ့ ၃-၄ ႏွစ္က ဖတ္လိုက္ရတယ္။

ခ်က္ဘယ္ေတာ့ ခ်က္ေၾကြသလည္း။ ၇ ရက္ကေန ၂၁ ရက္ၾကာတယ္။ ေစာေစာေၾကြရင္ အနာေလးလိုက်န္အံုးမယ္။ ခ်က္အတုိစကို ေျခာက္ေသြ႔ေစပါ။ (ဒိုင္သာပါ) ကို ခ်က္ေနရာနဲ႔ ေဝးေအာင္ေခါက္ထားေပးပါ။ ဆီးနဲ႔အထိေအာင္ လိုရင္လည္း ကိုက္လိုက္ပါ။ ခ်က္မေၾကြမခ်င္း ကေလးကိုေရမခ်ိဳးေသးပဲ ေရပတ္တိုက္ေပးပါ။ ဒိုင္ယာပါနဲ႔ တီရွပ္သာ ဝတ္ဆင္ေပးပါ။ စတိုင္မထုတ္ခ်င္ပါနဲ႔အံုး။ ခ်က္စေလးကို ဆြဲမကိုင္ပါနဲ႔။

ခ်က္ေၾကြျပီး ေသြးစေလးထြက္လည္း မပူပါနဲ႔။ အရက္ပ်ံဂြမ္းနဲ႔ သုတ္ေပးပါ။ အရည္ေလးေတြလည္း ထြက္တတ္တယ္။ ဒါလည္း စိတ္မပူပါနဲ႔။ ပိုးဝင္တာေတာ့ တခ်ိဳ႕မွာျဖစ္တယ္။ ဘယ္လိုသိႏိုင္မလည္း။ ခ်က္နားကိုထိရင္ နာလို႔ကေလးငိုမယ္။ အဲဒီေနရာ နီရဲျပီး နည္းနည္းေလးေရာင္ေနမယ္။ အနံ႔လည္းရတယ္။ အရည္ (အျဖဴ ၊ အဝါ) ထြက္မယ္။ ေသြးထြက္ခ်င္ ထြက္အံုးမယ္။ ေသြးထြက္မ်ားရင္ေတာ့ ေမြးရာပါေသြးေရာဂါကို စစ္ရမယ္။ ကေလးခ်ိဳသိပ္မစိုခ်င္ ျဖစ္တတ္တယ္။ ကိုယ္ပူႏိုင္တယ္။ ခ်က္ၾကိဳးစေလးဟာ တေျဖးေျဖးနဲ႔ အေရာင္ေျပာင္းလာမယ္။ ျဖဳျပာျပာေလးကေန ညိဳတိုတိုျဖစ္လာမယ္၊ အမည္းေရာင္ဖက္ ေျပာင္းလာမယ္။ နက္ေျခာက္ျပီးမွ ေၾကြတယ္။ ၄ ပါတ္ေနလို႔ ခ်က္မေၾကြေသးရင္ ကေလးအထူးကု ဆရာဝန္ျပပါ။

အေမရိကန္ ကေလးေဆးပညာအကယ္ဒမီကေတာ့ ခ်က္အေျခေနရာကို အရက္ပ်ံဂြမ္းစနဲ႔ တေန႔တခါ သုတ္ေပးပါလို႔ အၾကံျပဳခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္ သုေတသနလုပ္သူေတြက အဲလိုလုပ္မေနပဲ ေျခာက္ေအာင္ထားတာပိုျပီး ခ်က္ေၾကြတာ ျမန္တယ္လို႔ သိရတယ္။

ကေလးငိုတိုင္း ခ်က္စူေဖါင္းထြက္လာတာကို Umbilical hernia ေခၚတယ္။ အဲလိုခ်က္ကေနအူကြ်ံတာက ခ်က္ကို ဂရုမစိုက္တာနဲ႔ တိုက္ရိုက္မဆိုင္ပါ။

ျမန္မာျပည္လို မခ်မ္းသာတဲ့တိုင္းျပည္ေတြမွာ ခ်က္ကေနေရာဂါပိုးဝင္တာ မနည္းလွပါ။ Cipladine အနာေဆးထည့္တဲ့ ညႇစ္ဗူးေလးကေန ကေလးအသက္ေပါင္းမ်ားစြာကို ကယ္ႏိုင္တယ္။ Betadine, Povidone iodine 9-12% လိမ္းေဆး သံုးပါ။ ေမြးစကေလးခ်က္ကို (၁) ဘာေဆးမွမသံုးနည္းနဲ႔ (၂) သန္႔ရွင္းေရးလိုတဲ့ေနရာေတြမွာ Povidone-iodine (Betadine) ေဆး သံုးနည္းေတြက ေနာက္ဆံုးလက္ခံတဲ့နည္းေတြျဖစ္ပါတယ္။

ခ်က္ၾကိဳးျဖတ္ကပ္ေၾကး၊ ညႇပ္အားလံုးသည္ ပိုးသန္႔ၿပီးျဖစ္ရမယ္။ အခုေတာ့ တခါသံုးေတြသာသံုးၾကတယ္။ အဲတာ မရႏိုင္တဲ့ေနရာေတြမွာ ခ်က္ကိုခ်ည္မယ့္ၾကိဳးကို အရင္ကတည္းက ႏွစ္ေခ်ာင္းက်စ္ထားရတယ္။ အရက္ပ်ံမွာစိမ္ရတယ္။ ယမုန္နာေဆးခန္းေလးမွာ ဆရာမေတြကို ၾကိဳးက်စ္နည္းပါ သင္ေပးခဲ့ရတယ္။ အဲလိုၾကိဳးနဲ႔ ကေလး ၄-၅ ေယာက္ကို ခ်ည္ေပးခဲ့ရဘူးတယ္။ ေဒလီျမိ့ဳၾကီးက ျမန္မာဒုကၡသည္ေဆးခန္းေလးမွာပါ။

ဓါတ္ပံု = ၁၉-၉-၂ဝဝ၈ ေန႔ မနက္ ၃ နာရီ ၂ဝ မိနစ္မွာေမြးတဲ့ (ယမုန္နာေဆးခန္းရ့ဲ ၄၈ ေယာက္ေျမာက္) ကေလးခ်က္ကို ဆရာမ မခ်ယ္ရီက ျပဳစုေပးေနစဥ္

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
https://www.facebook.com/drtintswe

Nipple Cracked and Fissure ႏို႔တိုက္မိခင္ ႏို႔ထိပ္ကြဲေနျခင္း


၁။ ဆရာ သမီးကေလးေမြးၿပီ ၁ဝ ရက္ရွိပါၿပီ။ ေမြးၿပီးသုံးရက္ေလာက္ ႏုိ႔တိုက္ၿပီး ႏို႔သီးေခါင္းကြဲေနတယ္။ အခုထိ မသက္သာလို႔ဆရာ ဘယ္လိုလုပ္ရမလဲဆရာရွင့္။

၂။ ဆရာရွင့္ သမီးက သားဦးေမြးတာရက္ပိုင္းဘဲရွိပါေသးတယ္။ ႏို႔သီးေခါင္းက ကြဲေနေတာ့ နို႔တစ္ခါတိုက္တိုင္း မ်က္ရည္က်ေအာင္နာပါတယ္။ ဘယ္လိုလုပ္ရမလဲ ဆရာ။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

၃။ ဆရာရွင့္ ကြ်န္မ ၂၄ ရက္ေန႔မနက္က သားသားကိုခြဲေမြးပါတယ္။ ဒီေန႔ဆို ၇ ရက္ေျမာက္ပါ။ ႏို႔သီးေခါင္းေတြက ကြဲထြက္လာလို႔ သားကိုႏို႔တိုက္တိုင္း မခံႏိုင္ေအာင္နာပါတယ္။ ေသြးနည္းနည္းထြက္ပါတယ္။ ဘာလုပ္ရမလဲ လမ္းညႊန္ေပးပါ ဆရာ။

၄။ အနာျဖစ္ေနတဲ့နို႔ကို ကေလးကိုတိုက္လို႔ရပါသလား။ ကေလးမွာေရာဂါ ရႏိုင္ပါသလား။ ႏို႔သီးေခါင္းပတ္လည္ကဲြျပီး အနာျဖစ္တာပါ။

ႏို႔မွာ Crack အက္ေနတာနဲ႔ Fissure ကြဲေၾကာင္းျဖစ္ေနတာ မတူပါ။ Fissure ဆိုတာ Nipple ႏို႔သီးထိပ္ရဲ႕ အေျခေနရာမွာ ျဖစ္တယ္။ နာတယ္။ ေသြးထြက္ႏိုင္တယ္။ ကေလးမွာ Thrush မွကၡရုရွိေနရင္ ဒီေနရာကတဆင့္ ကူးလာႏိုင္တယ္။

Fissure ကြဲေၾကာင္းျဖစ္ေနတဲ့ဘက္ကို ႏို႔မတိုက္ေသးဘဲ ၂-၃ ရက္ထားသင့္တယ္။ Crack အက္ေနတာဆိုရင္ ဆက္တိုက္ေနလို႔ရတယ္။ ကေလးႏို႔တိုက္ျပီးတိုင္း ႏို႔ကို ရိုးရိုးေနနဲ႔ ေဆးေၾကာေပးပါ။ ျပီးရင္ ေျခာက္ေသြ႔ေစပါ။ ႏို႔သီထိပ္ဖ်ားကို စိုမေနပါေစနဲ႔။ ဆပ္ျပာမသံုးပါနဲ႔။ အတြင္းခံ (ဘရာ) သန္႔တာ မၾကာမၾကာလဲေပးပါ။ ႏို႔သီးထိပ္ေလးေတြ ေန႔တိုင္း ေလသလပ္ေစပါ။ Cream (ခရင္)၊ Oil ဆီလိမ္းႏိုင္ပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ကတည္းက လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။ မံုညင္းဆီမသံုးပါနဲ႔။

Cracked or Sore Nipple ႏို႔သီးထိပ္ကြဲျပီး အနာျဖစ္ျခင္း
ႏို႔နာေနေပမဲ့ ကေလးကိုႏို႔ဆက္တိုက္ပါ။ သိပ္မနာတဲ့ဘက္ကေန စတိုက္ပါ။ ႏို႔တင္းေနရင္ ညွစ္ျပစ္ပါ။ Aareola ႏို႔အေရာင္ရင့္အဝိုင္းကိုပါ ကေလးပါးစပ္ထဲဝင္ပါေစ။ ႏို႔တိုက္မိခင္ဟာ ကေလးႏို႔တိုက္ေနတံုးမွာ ကိုယ့္အေနအထား မၾကာမၾကာ ေျပာင္းေပးပါ။ ဒါမွ ကေလးက ႏို႔သီးဖ်ားကိုက္တာ သက္သာမယ္။ ႏို႔သီးဖ်ားကို ကေလးကမဆြဲႏိုင္ေအာင္ အေနအထား ေရြးပါ။ ႏို႔ကြဲေနတာထဲမွာ ကပ္ေနတဲ့ ေျခာက္ေနတဲ့ ႏို႔အဖတ္ေတြကို ရွင္းဘို႔ မၾကိဳးစားပါနဲ႔။ ႏို႔ကြဲတဲ့ေနရာက ေသြးနဲနဲထြက္ေနတာက ကေလးပါးစပ္ထဲေရာက္ေပမဲ့ စိုးရိမ္စရာမရွိပါ။ လိုအပ္ရင္ Antiseptic cream ပိုးေသေဆး (ခရင္မ္) လိမ္းႏိုင္တယ္။

ကေလးမရွိသူ ႏို႔ကြဲေနရင္ အနာလိမ္းေဆးတခုခု ဥပမာ Betadine, Cipladine, Burnol cream လိမ္းႏိုင္တယ္။ ႏို႔သန္႔ရွင္းေရးပိုလုပ္ပါ။ ေရ + ဆပ္ျပာနဲ႔ရပါတယ္။ ေခြ်းထြက္နည္းပါေစ။ အတြင္းခံသိပ္မက်ပ္ေစနဲ႔။ အဆင္ေျပတဲ့အခ်ိန္မွာ ေလသလပ္ထားပါ။ နာတာ + ေရာင္တာအတြက္ ပါရာစီတေမာ၊ တခါေသာက္ ၁ ျပား၊ တေန႔ ၂-၃ ၾကိမ္ေသာက္ပါ။ မရေသးရင္ ပိုးေသေဆးလိုမယ္။ ဥပမာ Ampicillin 500mg တခါေသာက္ ၁ ေတာင့္၊ တေန႔ ၂-၃ ၾကိမ္၊ ၅ ရက္ ေသာက္ပါ။

Breast Inverted nipples ႏို႔ပါးစပ္ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/breast-inverted-nipples.html
Deformed Nipples ႏို႔သီးေရာဂါမ်ား http://doctortintswe.blogspot.com/2015/03/deformed-nipples.html
Nipple Cracked and Fissure ႏို႔တိုက္မိခင္ ႏို႔ထိပ္ကြဲေနျခင္း http://doctortintswe.blogspot.com/2015/09/nipple-cracked-and-fissure.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
https://www.facebook.com/drtintswe

ဗီတာမင္B3သည္ကိုယ္ဝန္ပ်က္က်ျခင္းႏွင့္ပံုစံမမွန္ေမြးဖြားလာမႈကိုကာကြယ္တားဆီးႏိုင္


ၾကြက္မ်ားတြင္ေလ့လာသည့္ သုေတသနသစ္အရ ဗီတာမင္B3မွီဝဲစားသံုးျခင္းသည္ ကိုယ္ဝန္ပ်က္ က်ျခင္းမ်ားႏွင့္ပံုစံမမွန္ေမြးဖြားလာ မႈမ်ားကို ကာကြယ္တားဆီးေပးႏိုင္ ေၾကာင္းသိရသည္။ ၾသစေၾတးလ် ႏိုင္ငံ ဆစ္ဒနီရွိ Victor Chang Institute မွ သုေတသီမ်ားက ၄င္း တို႔အေနျဖင့္ အရင္းခံအေၾကာင္း တရားႏွင့္ကာကြယ္မႈဆိုင္ရာအေျဖ ရွာႏိုင္မႈတစ္ခုကို ရွာေဖြေတြ႕ရွိခဲ့ျပီး ထပ္ဆင့္ေက်ာ္လႊားထိုးေဖာက္ႏိုင္ မႈဟု ေခၚဆိုခဲ့ေၾကာင္းသိရသည္။

ကမၻာတစ္ဝန္းတြင္ တစ္ႏွစ္လွ်င္ ပံုစံမမွန္ေမြးဖြားလာသည့္ကေလး ငယ္ေပါင္း ၇ ဒသမ ၉သန္းခန္႔ ရွိရာ ယခုရွာေဖြေတြ႕ရွိခ်က္သည္ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈမ်ားစြာရွိလိမ့္ မည္ဟု သုေတသနအဖြဲ႕ကေမွ်ာ္ မွန္းထားသည္။ သို႔ေသာ္လည္း ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မႈအတြက္ ၄င္းေတြ႕ ရွိခ်က္မ်ားကိုေထာက္ခံခ်က္အျဖစ္ အေကာင္အထည္ေဖာ္မႈမျပဳလုပ္ ႏိုင္ေသးေၾကာင္း ကြၽမ္းက်င္သူ တစ္ဦးကေျပာၾကားခဲ့သည္။
သုေတသီမ်ားသည္ ကိုယ္ဝန္ ပ်က္က်မႈမ်ိဳးစံုခံစားဖူးသည့္ မိခင္ မ်ားႏွင့္ႏွလံုး၊ ေက်ာက္ကပ္၊ ေက်ာ ႐ိုးႏွင့္ ႏႈတ္ခမ္းကြဲ၊ အာေခါင္ကြဲ မ်ားအပါအဝင္ပံုစံမမွန္သည့္ကေလး ငယ္မ်ားေမြးဖြားဖူးသည့္ မိခင္မ်ား ၏ မိသားစုေလးစုမွ မ်ိဳး႐ိုးဗီဇ DNA ကို ေလ့လာဆန္းစစ္သံုးသပ္ ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

သုေတသီမ်ား သည္ ခြန္အားစြမ္းရည္ႏွင့္ ကိုယ္ တြင္းအဂၤါမ်ားကို ပံုမွန္ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုး တက္ေစမည့္ ဆဲလ္မ်ားေမြးဖြားေစ သည့္ Nicotinamide Adenine Dinucleotide(NAD)ဟုေခၚေသာ မရွိမျဖစ္လိုအပ္ေသာ ေမာ္လီက်ဳ မျပည့္ဝမႈကို ကေလးငယ္မ်ားတြင္ ျဖစ္ပြားေစသည့္ သေႏၶေျပာင္းလဲ ျခင္းဆိုင္ရာမ်ိဳးဗီဇႏွစ္ခုကုိ ရွာေဖြ ေတြ႕ရွိခဲ့သည္။ သုေတသီမ်ားသည္ အဆိုပါသေႏၶေျပာင္းလဲျခင္းဆိုင္ရာ မ်ဳိးဗီဇႏွစ္ခုကုိ ၾကြက္မ်ားတြင္ကူး ယူေျပာင္းလဲစမ္းသပ္ခဲ့ရာNiacin ဟုေခၚသည့္ ဗီတာမင္ B3 ဓာတ္ ကို ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္မ်ားမွီဝဲပါ က အဆိုပါမ်ိဳးဗီဇမ်ားကို ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲယူႏိုင္သည္ကိုေတြ႕ရွိခဲ့ရ ေၾကာင္း သိရသည္။ Niacin ေခၚ ဗီတာမင္B3ဓာတ္သည္ ေသြးတြင္း အဆီဓာတ္ကိုယ္လက္စထေရာအင့္ ကိုတိုးတက္ေစၿပီး အသားအေရႏွင့္ ဆံပင္က်န္းမာေရးကိုအေထာက္ အကူျပဳကာ အဆစ္ေရာင္နာေရာဂါ ေၾကာင့္ နာက်င္ခံစားရမႈမ်ားကို သက္သာေပ်ာက္ကင္းေစသည္။ Niacin ေခၚ ဗီတာမင္B3 ဓာတ္ ၾကြယ္ဝသည့္ အစားအစာမ်ားမွာ ငါး၊ ၾကက္သား၊ ၾကက္ဆင္သား၊ ဝက္သား၊အသည္း၊ေျမပဲ၊အမဲသား၊ မိႈမ်ား၊အစိမ္းေရာင္ပဲမ်ား၊ေနၾကာေစ့ ႏွင့္ ေထာပတ္သီးစသည္တို႔ျဖစ္ သည္။

သြန္းသြန္း
The Union Daily
https://www.facebook.com/uniondaily.net

ခရုသင္းေပ်ာက္ေဆး


မ်က္ႏွာ ႏွင္ ခႏၶာကုိယ္လက္ေျခ အစိပ္အပုိင္းတုိ႕မွာ
ေသြးသားမသန္႕ရွင္တဲ႕အခါ
အေရျပားမွာ အျဖဴကြက္ၾကီးမ်ားကုိ ခရုသင္းအျဖစ္ေတြ႕ေနရတယ္။
ဒီလုိ ခရုသင္းကြက္ေတြ ေပ်ာက္ဖုိ႕
ေဆးနည္း လိမ္းေဆး မ်ွေဝပါရေစ။
ဆီမီးေတာက္ (Climbing Lily) အပင္ရဲ႕
အျမစ္အေျခာက္ကုိ အမႈန္႕ေထာင္းပါ။
ကန္႕မႈန္ (Sulphur) ႏွင့္ဆတူေရာ၍ ပုလင္းသန္႕သန္႕မွာ
ထည့္ထားလုိက္ပါ။
ခ်င္းစိမ္းရည္ နဲ႕ ထုိအမႈန္းႏွစ္မ်ဳိးကုိအရည္က်ဲက်ဲ
ေၾကြပုဂံလုံမွာေဖ်ာ္ျပီး ျဖဴကြက္ေနေသာခရုသင္းေနရာမွာ
တစ္ေန႕ႏွစ္ႀကိမ္လိမ္းေပးပါ။
တပတ္ခန္႕ႀကာလ်င္ သိသိသာထူးျခားလာပါလိမ့္မည္။
ခရုသင္းဆုိတာ အေရျပားေရာဂါ မႈိတမ်ဳိးျဖစ္ပါတယ္။
မူလအသားရည္အတုိင္း တစ္လတိတိေရာက္ရင္
ျပန္ရသြားပါလိမ့္မည္။
ဒါဆုိရင္ သင့္အတြက္ စိတ္ေအးခ်မ္းသြားတာ
ခရုသင္းနဲ႕ပတ္သက္ျပီး စိတ္မညစ္ေစေတာ့လုိပါေနာ္။

Myawady Health
https://www.facebook.com/myawadyhealth
ေနာက္ဆုံးရ သတင္းမ်ားကုိ ေအာက္ပါ Tweets မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ Tweets ရဲ ့ေဘးေဘာင္တန္းကုိ ဆဲြခ်ျပီ မိမိတုိ ့စိတ္၀င္စားတဲ့ သတင္းေခါင္းစဥ္ ေအာက္က Link ကုိ ႏွိပ္ျပီ အျပည့္အစုံဖတ္ရႈႏိုင္ပါတယ္။
 

Sponsors

အႏုပညာရွင္ႏွင့္ လူသိမ်ားသူမ်ား

အားကစား သတင္မ်ား

နည္းပညာ သတင္းမ်ား

Most Reading

အသစ္တင္သမွ် အခ်ိန္နဲ ့တေျပးညီဖတ္ရႈရန္ Like ႏွိပ္ေပးပါ

အသစ္ တင္သမွ် သတင္းမ်ား အလို အေလွ်ာက္ပုိ ့ ေပးပါမည္

သတင္းစာႏွင့္ ဂ်ာနယ္မ်ား