Myths of Pregnancy and Postpartum မီးတြင္းက်န္းမာေရး အယူအဆအမွားမ်ား


အခုလာတဲ့ေမးခြန္း။ မဂၤလာပါ ဆရာ႐ွင့္။ ကိုယ္ဝန္ ၁ဝ ပါတ္ပါ။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ အသီးအရြက္အစိမ္းမစားရဘူးလို႔ သိထားပါတယ္႐ွင့္။ ကြၽန္မ ငါးဖယ္အစာသြပ္န႔ဲမွ ထမင္းစားရပါတယ္။ တည့့္မတည့္ေျပာျပေပးပါဆရာ႐ွင့္။ ေဂၚဖီန႔ဲလုပ္တ့ဲအစာသြပ္ပါ႐ွင္။

ကိုယ္ဝန္မွာ လူအမ်ားစားေသာက္တာနဲ႔ ကိုယ္အရင္က စားဖူးတာေတြကို စားႏိုင္။ အစိမ္းစားတာေတာ့ ကိုယ္ဝန္မရွိလည္း သတိထားရတယ္။ ေစာေစာကပဲ ကိုယ္ဝန္ပ်က္သူက ေခါင္းေလွ်ာ္ရ မရ ေမးတယ္။ ေန႔စဥ္ မ်က္ႏွာသစ္၊ သြားတိုက္၊ ေရခ်ိဳးၾကတာ ကေလး-လူၾကီး၊ ေယာက္်ား-မိန္းမအားလံုး လုပ္ၾကရတယ္။ အရင္ကလည္း အဲလိုဟာေတြေမးၾကတယ္။ နမူနာသာထည့္ပါတယ္။

၁။ ဆရာ႐ွင့္ က်မအသက္ ၂၉ႏွစ္ပါ႐ွင့္။ ကေလးေမြးထားတာ ၁၈ရက္ပဲ႐ွိပါေသးတယ္။ ကေလးေမြးျပီး ဆယ္ရက္ေလာက္ကတည္းက အဝတ္ေလ်ွာ္မီးပူတိုက္ လုပ္ရပါတယ္။ ကူလုပ္ေပးမယ့္သူလည္းမ႐ွိသလို အဝတ္ေလ်ွာ္လည္း မအပ္ႏိုင္လို႔ပါ။ အဲ့ဒါအိမ္နားကလူေတြက မီးယပ္က်ိဳးမယ္လို႔ေျပာတယ္ဆရာ။ မီးယပ္က်ိဳးတယ္ဆိုတာ ဘာကိုေျပာတာပါလဲဆရာ။ ခုေလာေလာဆယ္ေတာ့ ေျခဖဝါးေတြေကာ လက္ဆစ္ေတြေကာကိုက္ေနလို႔ပါ။ သူတို႔ေျပာသလို မီးယပ္က်ိဳးတာမ်ားလားဆရာ။ ၿပီးေတာ့ အေမကေခါင္းေပါင္းမေပါင္းရင္ ကေလးႏွာေဆးတတ္တယ္ ဆိုတာ ဟုတ္ပါသလားဆရာ။ က်မ ေခါင္းလည္းမေပါင္းျဖစ္လို႔ပါဆရာ။ သားသားေလးက ႏွာေခါင္းပိတ္ျပီး ခြၽဲထေနလို႔ အဲ့ဒါေကာဘာေဆးတိုက္ရမလဲဆရာ။ ေက်းဇူးျပဳ၍ေျဖေပးပါအံုး႐ွင့္ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ဆရာ။

၂။ မဂၤလာပါဆရာ ကြ်န္မအသက္ ၂၉ ႏွစ္ရွိပါၿပီ။ ဒုတိယသားေလးေမြးထားတာ ၁၀ရက္ရွိပါၿပီ။ အရင္သားဦးေလးတုန္းက အေမက ၄၅ ရက္လာၾကည့္ေပးပါတယ္ဆရာ။ ခုကေလးေမြးေတာ့ ၾကည့္ေပးမယ့္လူႀကီးမရွိေတာ့ ေဆးရံုဆင္းကတည္းက ကိုယ္တိုင္အဝတ္ေလ်ွာ္ ဟင္းခ်က္ပါတယ္ဆရာ။ တခ်ိဳ႕ေတြက မီးတြင္းထဲ ဆပ္ျပာကိုင္မကိုင္ရဘူး အဆစ္အျမစ္ ကိုက္တတ္တယ္ေျပာတယ္ဆရာ။ တခ်ိဳ႕ကလဲ လုပ္လို႔ရတယ္ေျပာတယ္ဆရာ။ အက်ိဳးအျပစ္သိခ်င္ပါတယ္။

၃။ မဂၤလာပါဆရာ ကေလးမီးဖြားထားသည့္ မိခင္ေတြက ဆပ္ျပာတလေလာက္မသံုးရဘူးဆိုတာ ဟုတ္ပါသလား။ လူႀကီးေတြက ဆပ္ျပာမသံုးရဘူး ေျပာေျပာေနလို႔ပါ ရွင္းျပေပးေစလိုပါတယ္ရွင့္ ေက်းဇူးပါဆရာ။

၄။ ဆရာ ကြ်န္မအသက္ ၃၂ ႏွစ္။ ဒုတိယကိုယ္ဝန္ ၆ လရွိပါျပီ။ ကေလးေမြးျပီး ဘယ္ႏွစ္ရက္ႀကာရင္ ေခါင္းေလွ်ာ္လို႔ ရပါလဲဆရာ။ ပထမကေလးေမြးျပီးတံုးကေတာ့ လူႀကီးေတြက တလေနရမယ္ဆိုလို႔ ေတာ္ေတာ့္ကို စိတ္ညစ္စြာ သည္းခံျပီး ေနခဲ့ရပါတယ္။ ေရေတာ့ေဆးရံုကအိမ္ျပန္ေရာက္တာနဲ႔ပံုမွန္ခ်ိဳးပါတယ္ဆရာ။ ကြ်န္မခြဲေမြးတာပါ။ ခုကိုယ္ဝန္လဲ ခြဲေမြးမွာပါ။ မီးတြင္းဘယ္ႏွစ္ရက္ဆို ေခါင္းေလွ်ာ္ဖို႔သင့္ေတာ္မလဲဆိုတာေျပာျပေပးပါဆရာ။ ေက်းဇူးပါဆရာ။

၅။ မဂၤလာညခ်မ္းပါဆရာ။ သမီးသိခ်င္တာေလးေမးပါရေစ။ လူႀကီးမိဘေတြကေျပာတတ္ၾကတဲ့ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ ေနေစာင္းရင္ေရမခ်ိဳးရဘူးဆိုတာ ဟုတ္ပါသလားဆရာ။ မီးဖြားရင္ေရပါတယ္ေျပာပါတယ္။ အမွန္လားဆရာ။

၆။ ဆရာ မီးေနသည္ ဝက္သားမစားရဘူးဆိုတာ ဟုတ္ပါသလားရွင္။ အိမ္ကလူႀကီးေတြက မစားနဲ႔ဆိုလို႔ပါ။ ဘာမ်ား ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးျဖစ္နိုင္ပါသလည္းရွင္။

၇။ ဆရာရွင့္ ျမန္မာနည္းေရွးစြဲအရ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္ေလာင္းေတြဟာ မေမြးခင္ ေလေဆးကို ေသာက္ၾကပါတယ္။ ေသာက္ခိုင္းၾကပါတယ္။ ကေလးေလပါရင္ မိခင္မ်ားအနည္းငယ္ဒုကၡေရာက္ၾကတယ္ေျပာၾကပါတယ္။ ေလေဆး ေသာက္ျခင္း မေသာက္ျခင္းသည္ ကေလးတြင္ ေလပါျခင္း မပါျခင္းနဲ႔ ဆက္စပ္ပါလားဆရာ။ ရိုးရိုးေမြးလၽွင္ ေသာက္ဖို႔ လိုအပ္ျပီး ခြဲေမြးလၽွင္ မလိုအပ္ပါဆိုတာ ဟုတ္ပါသလားဆရာ။ ေလေဆးေသာက္ပါက ကေလးတြင္ အသားဝါပါလာႏိုင္ေခ် မ်ားတယ္ဆိုတာ ဟုတ္ပါလားဆရာ။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ ဆရာရွင့္။

၈။ Dr ရွင့္ ေက်းဇူးျပဳၿပီး Postpartum အေၾကာင္း၊ မီးေနသည္ ေရွာင္ရန္ေဆာင္ရန္ႏွင့္ ျမန္မာျပည္က မလိုလားအပ္တဲ့ အယူသည္း မီးေနသည္အေၾကာင္းေလး ေရးေပးပါရွင္။ အျပင္မထြက္ရတို႔ အဝတ္အစား ထူေနေအာင္ ဝတ္ရတာတို႔ စာမဖတ္ရတို႔ တခ်ိန္လံုး အခန္းထဲပဲေအာင္းရတာတို႔ စသျဖင့္ မလိုအပ္တဲ့အေၾကာင္းေလး ေတာင္းဆိုပါတယ္ရွင္။

၉။ ဆရာ႐ွင့္ က်မမွာ ၂ ႏွစ္ ၅ လ အရြယ္သမီး႐ွိပါတယ္။ သူက အိပ္ခ်ိန္တိုင္း ႏို႔စို႔ၿပီးမွ အိပ္တတ္ပါတယ္။ က်မ ေမးခ်င္တာက က်မက မနက္ဆို သံလြင္ဆီစိမ္ထားတဲ့ နႏြင္းမႈန္႔ေသာက္ပါတယ္။ ေန႔လည္ထမင္းစားၿပီးရင္ သံပုရာရည္ ေရေႏြးစိမ္ ေသာက္ပါတယ္။ အဲဒါ ကေလးကိုထိခိုက္ႏိုင္လား အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈ ႐ွိလားလည္း သိခ်င္ပါတယ္။

အရပ္နည္းေတြမွာ ေဆးသုေတသန မရွိပါ။ ေဆာရီး။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္နဲ႔ မီးတြင္းမွာ က်န္းမာေရးအယူအဆအမွားေတြ ေနရာတိုင္းမွာရွိပါတယ္။ ေမးခြန္းမွာပါတဲ့ေလေဆးဆိုတာ ဘာလည္း။ ေရာင္းေနတဲ့ေလေဆးဆိုတာအားလံုးက တူၾကပါသလား။ အဲလိုေဆး သူမ်ားတိုင္းျပည္မွာမရွိပါ။ ျမန္မာျပည္က အမ်ိဳးသမီးေတြသာ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေနရတာ မဟုတ္ပါ။ ျမန္မာျပည္မွာလူဦးေရ သန္း ၅ဝ ရွိတယ္။ တကမာၻလံုးမွာ သန္း ၇ ေထာင္ရွိတယ္။ ဗမာေဆးမျမင္ဘူးတဲ့ လူဦးေရတြက္ၾကည့္ပါ။

နာနတ္သီး၊ သေဘၤာသီး၊ တယ္သီး စတာေတြေမးၾကတယ္။ ကိုယ္ဝန္ပ်က္ေစတဲ့အေၾကာင္းရင္ စာရင္အရွည္ၾကီးထဲမွာ အဲလို အသီးအႏွံေတြမပါ။

၁။ ကိုယ္ဝန္ရွိလာရင္ အားအင္ေတြတိုးလာတာျဖစ္တယ္လို႔ ထင္မွတ္တယ္။ တကယ္ေတာ့ အခက္အခဲေတြ အဆင့္ဆင့္ ျဖတ္ေက်ာ္ရပါမယ္။ တခ်ိဳ႕မွာ အားအင္ ဆုတ္ယုတ္ၾကတယ္။ ေမာပန္းၾကတယ္။ တခ်ိန္လံုးပ်ိဳ႕အန္ခ်င္ေနတတ္တယ္။

၂။ စိုးရိမ္စိတ္ကဲလြန္တတ္ၾကတယ္။ စိုးရိမ္စရာရွိေတာ့ မွန္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ မလြန္ကဲသင့္ပါ။ တခ်ိဳ႕ကို စနစ္တက် ကိုယ္ဝန္အပ္တာ၊ စစ္ေဆးတာေတြ မလြဲမေသြ လိုအပ္ပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ကေတာ့ ဆရာဝန္မေျပာနဲ႔ သားဖြါးဆရာမနဲ႔ေတာင္ မေတြ႔ရပဲ အေကာင္းေမြးပါတယ္။

၃။ ေမြးဖြါးလို႔နာက်င္မႈဆိုတာ ဓမၼတာမို႔ ဘာမွအကူအညီလုပ္ေပးေနစရာမလိုဘူး ယူဆၾကတယ္။ တကယ္ေတာ့ အဲလိုမဟုတ္ပါ။ ေမြးဖြြါးတဲ့အခါ မနာေစေအာင္ Epidural ေခၚ ခါးထံုေဆးနည္းကို လိုခ်င္သူက ေတာင္းဆိုႏိုင္ပါတယ္။

၄။ ကေလးကို သဘာဝနည္းအတိုင္းေမြးတာ မေလွ်ာ္ဘူးလို႔ထင္ၾကသူေတြရွိတယ္။ အဲလိုလုပ္တာ ေတာက်တယ္လို႔ ေျပာသူေတြလည္းရွိတယ္။ အမွန္က အနာသက္သာေစေအာင္လိုခ်င္လိုမယ္။ အေမြးျမန္ေအာင္ လိုခ်င္လိုမယ္။ ရိုးရိုးေမြးမရလို႔ ဆန္းဆန္းေမြးရတာကလြဲရင္ သဘာဝနည္းထက္ေကာင္းတာ မရွိပါ။

၅။ ေမြးျပီးတာနဲ႔ ကေလးအေမဘဝေရာက္ေတာ့မယ္လို႔ အေကာင္းျမင္လြန္းသူတခ်ိဳ႕လည္းရွိတယ္။ အဲလိုဘဝကို တန္းေရာက္သူေတြရွိသလို အခ်ိန္ယူျပီးမွသာ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ကေလးအေမလို႔သိလာသူေတြလည္းရွိတယ္။

၆။ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယံုၾကည္မႈအျပည့္ရွိသူတိုင္း ဘယ္အရာမဆို ရင္ဆိုင္ကိုင္တြယ္ေက်ာ္လႊားႏိုင္မယ္လို႔ မွတ္ထင္ထားတတ္ၾကတယ္။ အျမဲတမ္းေတာ့ အဲလိုမရႏိုင္ပါ။ ယဥ္ေက်းမႈေတြက မတူၾကပါ။ လြန္ကဲတာေတြကို တေျဖးေျဖးျပင္ယူၾကရတယ္။

၇။ ႏို႔အလိုလိုထြက္လာမယ္။ အမ်ားစုမွာမွန္ေပမယ့္ လူတိုင္းေတာ့ အဲလိုမဟုတ္ပါ။ ကေလးကို ခ်က္ခ်င္းႏို႔မတိုက္ႏိုင္တဲ့ အေျခအေနမွာ ႏို႔ထြက္တာေနာက္က်မယ္။ အေတာ္ၾကိဳးစားယူရတာရွိတတ္တယ္။ လက္ေလွ်ာ့လိုက္ရာအထိ ရွိတတ္တယ္။

၈။ မီးတြင္းကာလစိတ္မူေျပာင္းကာ ကေလးကိုထိခိုက္မယ္။ ထင္တတ္တယ္။ အျမဲမမွန္ပါ။

၉။ ေမြးျပီးရင္ အိပ္ေရးပ်က္မယ္။ လူတိုင္းမွာ အဲလိုမဟုတ္ပါ။

၁ဝ။ ကိုယ့္ကေလးကိုခ်စ္တဲ့မိခင္တိုင္းဟာ ခ်စ္ရမယ့္တာဝန္ကိုလည္းခ်စ္တယ္။ လူတိုင္းမွာအဲလိုမရွိပါ။

၁၁။ ဘယ္သူကမွ ငါ့ကိုနားမလည္ၾကဘူး။ အဲလိုထင္သူရွိတယ္။ အဲတာ အျမဲမမွန္ပါ။

၁၂။ Baby Blues ဝမ္းနည္းစိတ္ျဖစ္ျခင္းနဲ႔ မီးတြင္းစိတ္ဓါတ္က်ျခင္း။ ဒီႏွစ္မ်ိဳးကမတူပါ။ ကေလးေမြးျပီးစ ဝမ္းနည္းစိတ္က ယာယီသာျဖစ္တယ္။ ၈၅% ျဖစ္တတ္တယ္။ ၂-၃ ပါတ္ေနရင္ပံုမွန္ေရာက္တယ္။ မီးတြင္းစိတ္ဓါတ္က်တာက ၁၅-၂ဝ% ျဖစ္တယ္။ ၾကာေနႏိုင္တယ္။ ေဆးကုသမႈလိုမယ္။

ဒီအခ်က္ေတြက သူမ်ားတိုင္းျပည္ေတြမွာရွိတဲ့ အယူအဆအလြဲေတြျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာရွိတာေတြက ပိုမ်ားတယ္။ ဆပ္ျပာမသံုးရဆိုတာ ျမန္မာျပည္မွာသာ ေျပာၾကတယ္။ သူမ်ားႏိုင္ငံေတြမွာ တကိုယ္ေရသန္႔ရွင္းေရး အေရးၾကီးတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္နဲ႔ ေမြးျပီးစမွာ အစားအေသာက္စားတာ အပ်ိဳတုန္းကနဲ႔ ကြာျခားတာ မရွိသေလာက္ပါ။ ပိုစားရတာေတြ ရွိလာမယ္။ အပူအစပ္လို႔ေျပာတာေတာ့ ေရွာင္ႏိုင္ေရွာင္ေပါ့။ အသား-ငါး-ဥ ေရွာင္ရတာ မရွိပါ။ အသီးအရြက္၊ အသီးအႏွံေတြကို ပိုေတာင္စားေပးရတယ္။ ေရွးလူၾကီးမွာ အဲလိုအလြဲေတြရွိသလို ေခတ္လူေတြ ေျပာတာေတြထဲမွာလည္း မလုပ္သင့္တာေတြ ရွိတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္အတြက္ေကာင္းပါတယ္ဆိုတဲ့ ေဆးေၾကာ္ျငာေတြ ျဖစ္တယ္။ က်န္းမာေရးဟာ ႏိုင္ငံေရးလိုပဲ အင္မတန္ေငြအတြက္လုပ္ၾကတာ အလြန္မ်ားတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
https://www.facebook.com/drtintswe/

မွတ္ခ်က္ေရးသားလုိတဲ့ စာဖတ္ပရိတ္မ်ား ေတာင္းဆုိခ်က္အရ ဖြင့္ေပးလုိက္ပါျပီ။ မွတ္ခ်က္မ်ား ေရးသားႏုိင္ပါျပီ။

ေနာက္ဆုံးရ သတင္းမ်ားကုိ ေအာက္ပါ Tweets မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ Tweets ရဲ ့ေဘးေဘာင္တန္းကုိ ဆဲြခ်ျပီ မိမိတုိ ့စိတ္၀င္စားတဲ့ သတင္းေခါင္းစဥ္ ေအာက္က Link ကုိ ႏွိပ္ျပီ အျပည့္အစုံဖတ္ရႈႏိုင္ပါတယ္။
 

Sponsors

အႏုပညာရွင္ႏွင့္ လူသိမ်ားသူမ်ား

အားကစား သတင္မ်ား

နည္းပညာ သတင္းမ်ား

Most Reading

အသစ္တင္သမွ် အခ်ိန္နဲ ့တေျပးညီဖတ္ရႈရန္ Like ႏွိပ္ေပးပါ

အသစ္ တင္သမွ် သတင္းမ်ား အလို အေလွ်ာက္ပုိ ့ ေပးပါမည္

သတင္းစာႏွင့္ ဂ်ာနယ္မ်ား